MalayalamNewsableKannadaKannadaPrabhaTeluguTamilBanglaHindiMarathiMyNation
Add Preferred SourceGoogle-icon
  • Facebook
  • Twitter
  • whatsapp
  • YT video
  • insta
  • ತಾಜಾ ಸುದ್ದಿ
  • ಸುದ್ದಿ
  • ಗ್ಯಾಲರಿ
  • ಮನರಂಜನೆ
  • ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ
  • ವೆಬ್‌ಸ್ಟೋರೀಸ್
  • ಜಿಲ್ಲಾ ಸುದ್ದಿ
  • ಕ್ರೀಡೆ
  • ಜೀವನಶೈಲಿ
  • ವಾಣಿಜ್ಯ
  • Home
  • Life
  • Food
  • ಪನೀರ್ ಪ್ರಿಯರೇ ಎಚ್ಚರ! ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಬೆರಕೆಯಾಗಿರುವ ಆಹಾರ ಪನೀರ್… ತಿನ್ನೋ ಮುನ್ನ ಯೋಚ್ನೆ ಮಾಡಿ

ಪನೀರ್ ಪ್ರಿಯರೇ ಎಚ್ಚರ! ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಬೆರಕೆಯಾಗಿರುವ ಆಹಾರ ಪನೀರ್… ತಿನ್ನೋ ಮುನ್ನ ಯೋಚ್ನೆ ಮಾಡಿ

ಜನ ಇಷ್ಟಪಟ್ಟು ತಿನ್ನುವಂತಹ ಪನೀರ್ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಬೆರಕೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವಂತಹ ಅಹಾರವಂತೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಏನೆಲ್ಲಾ ಕೆಮಿಕಲ್ ಬೆರೆಸ್ತಾರೆ, ಇದರಿಂದ ಏನೆಲ್ಲಾ ರೋಗ ಬರಬಹುದು, ಕೇಳಿದ್ರೆ ಶಾಕ್ ಆಗ್ತೀರಿ.   

3 Min read
Author : Pavna Das
| Updated : Apr 21 2025, 03:04 PM IST
Share this Photo Gallery
  • FB
  • TW
  • Linkdin
  • Whatsapp
19

ನೋಯ್ಡಾ ಮತ್ತು ಗ್ರೇಟರ್ ನೋಯ್ಡಾದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಡೆದ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ಪನೀರ್ ಅತ್ಯಂತ ಕಲಬೆರಕೆ ಆಹಾರ (Adulterated food) ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ 83% ಮಾದರಿಗಳು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ, ಈ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ 40% ಹಾನಿಕಾರಕ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮತ್ತು ಗುರುತಿಸಲಾಗದ ವಸ್ತುಗಳಿಂದಾಗಿ ಅಸುರಕ್ಷಿತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪನೀರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಲಬೆರಕೆ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಷ್ಟ, ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ಹಾಲು, ಯೂರಿಯಾ, ಕಾಸ್ಟಿಕ್ ಸೋಡಾ ಮತ್ತು ಫಾರ್ಮಾಲಿನ್ ಸೇರಿವೆ, ಇದು ಗಂಭೀರ ಆರೋಗ್ಯ ಅಪಾಯಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.
 

ಸಮಗ್ರ ಸುದ್ದಿ ಮೂಲವನ್ನಾಗಿ asianet suvarna news ಅನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿgooglePreferred
29

ಪನೀರ್ ಏಕೆ ಅಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ?
ಪನೀರ್  (Paneer)ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ರುಚಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನ್ ನಿಂದಾಗಿ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಹೆಚ್ಚು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟು ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. . ಆದರೆ ಅದನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ವಿಧಾನ ಮಾತ್ರ ಈಗ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆಯದ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕಲಬೆರಕೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 

39

ರಾಜ್ಯ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತಾ ಇಲಾಖೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮಾನದಂಡಗಳ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ (FSSAI) ನಡೆಸಿದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಇದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿವೆ:
- ಅನೇಕ ಮಾದರಿಗಳು ಮೂಲಭೂತ ಸುರಕ್ಷತಾ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಿಲ್ಲ.
- ಸ್ಥಳೀಯ ಅಂಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ರಸ್ತೆಬದಿಯ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಪನೀರ್‌ನಲ್ಲಿ ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್‌ಗಳು, ಪಿಷ್ಟ, ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ಹಾಲು ಮತ್ತು ಯೂರಿಯಾ ಇರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
- ಈ ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ಕೂಡ ಶುದ್ಧ ಪನೀರ್‌ನ ರು(pure paneer)ಚಿ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಕಲಬೆರಕೆ, ಶುದ್ಧ ಪನೀರ್ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ. 
 

49

ಪನೀರ್ ಅನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಲಬೆರಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ?
ಪನೀರ್ ತಯಾರಿಸಲು ಹಾಲನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಈ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 
ಪಿಷ್ಟ: ತೂಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದು ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು.

ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್: ಹಾಲಿನ ಕೊಬ್ಬಿನಂತೆ ಕಾಣಲು ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್ (detergent) ಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನ ಸೇವಿಸಿದಾಗ ದೇಹಕ್ಕೆ ವಿಷಕಾರಿಯಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಅಂಗಾಂಗ ಹಾನಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

ಸಿಂಥೆಟಿಕ್ ಹಾಲು ಅಥವಾ ಯೂರಿಯಾ: ಮೂತ್ರಪಿಂಡದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಜಠರಗರುಳಿನ ಸೋಂಕುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಗಂಭೀರ ಆರೋಗ್ಯ ಅಪಾಯಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ವಸ್ತುಗಳಿವು.

ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು: ಪನೀರ್‌ಗೆ ರಿಚ್ ಲುಕ್ ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಇವು ಮಾನವನ ಬಳಕೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. 
 

59

ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ಗಳು ಎಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಬಿಹಾರ, ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣದಂತಹ ರಾಜ್ಯಗಳು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿವೆ.
ಸಣ್ಣ ಡೈರಿಗಳು, ರಸ್ತೆಬದಿಯ ಅಂಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಂಡ್ ಮಾಡದ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. .

69

ನೀವು ಹೊರಗೆ ಪನೀರ್ ತಿನ್ನುವುದನ್ನು ಅವಾಯ್ಡ್ ಮಾಡಲೇಬೇಕು
- ಬೀದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸದ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪನೀರ್ ಅನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸುತ್ತವೆ.
- ಹಲವರು ಪನೀರ್ ಅನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಶೈತ್ಯೀಕರಣಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಇದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ (bacteria development) ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸಾರಿಗೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶಾಖ ಮತ್ತು ಧೂಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಅಪಾಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತವೆ.
- ಅಡುಗೆಮನೆ ಕ್ಲೀನ್ ಆಗಿರೋದಿಲ್ಲ. ಕೆಟ್ಟ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ತಯಾರಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. 
- ನೀವು ರಸ್ತೆಬದಿಯ ಅಂಗಡಿಗಳು ಅಥವಾ ಬಜೆಟ್ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳಿಂದ ಪನೀರ್ ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅದು ಕಲಬೆರಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು. ಹಾಗಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಅವಾಯ್ಡ್ ಮಾಡಿ. 
 

79

ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ನಿಂದ ಆರೋಗ್ಯದ ಅಪಾಯಗಳು
ವಾಕರಿಕೆ, ವಾಂತಿ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆ ಸೆಳೆತ
ಫುಡ್ ಪಾಯ್ಸನ್ ಮತ್ತು ಅತಿಸಾರ
ವಿಷಕಾರಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಂದ  (poisonous chemical)ಮೂತ್ರಪಿಂಡ ಮತ್ತು ಯಕೃತ್ತಿನ ಹಾನಿ
ದೀರ್ಘಕಾಲದ ವಿಷಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ
ಮಕ್ಕಳು, ವೃದ್ಧರು ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟಾಗುತ್ತೆ. 

89

ಗ್ರಾಹಕರು ಏನು ಮಾಡಬಹುದು?
ನಿಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸರಳ ಉಪಾಯಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
ಹೆಸರಾಂತ, ಪರವಾನಗಿ (licenced diary) ಪಡೆದ ಡೈರಿಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪನೀರ್ ಖರೀದಿಸಿ.
ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಾಗ FSSAI ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೇಸಿಗೆಯ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಪನೀರ್ ಹೊಂದಿರುವ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಫುಡ್ ಅವಾಯ್ಡ್ ಮಾಡಿ.
ನೀವು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪನೀರ್ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಿಂದ ಪೂರ್ಣ ಕೆನೆ ಹಾಲನ್ನು ಬಳಸಿ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಡಿ.

99
paneer

paneer

ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ಅನ್ನು ಹೇಗೆ ಗುರುತಿಸುವುದು? ಕೆಲವು ಮನೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:
ಅಯೋಡಿನ್ ಪರೀಕ್ಷೆ:
ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಪನೀರ್‌ಗೆ ಅಯೋಡಿನ್ (audin test) ಸೇರಿಸಿ. ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿದ್ರೆ ಪಿಷ್ಟವಿದೆ ಎಂದರ್ಥ.
ಸೋಪ್ ಪರೀಕ್ಷೆ: ಒಂದು ಸಣ್ಣ ತುಂಡನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಉಜ್ಜಿಕೊಳ್ಳಿ. ಅದು ಸೋಪಿನಂತೆ ನೊರೆ ಬಂದರೆ, ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್ ಇರುತ್ತದೆ.
ರುಚಿ ಮತ್ತು ವಾಸನೆ: ಕಲಬೆರಕೆ ಪನೀರ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹುಳಿ ವಾಸನೆ ಅಥವಾ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಹಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

ಆರೋಗ್ಯ, ಸೌಂದರ್ಯ, ಫಿಟ್‌ನೆಸ್, ಕಿಚನ್ ಟಿಪ್ಸ್‌, ಸಂಬಂಧ, ಫ್ಯಾಷನ್, ರೆಸಿಪಿ ಅಪ್ಡೇಟ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಸುವರ್ಣ ನ್ಯೂಸ್‌ ಫಾಲೋ ಮಾಡಿ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಒಂದೇ ಕ್ಲಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯ. ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಸುವರ್ಣ ನ್ಯೂಸ್ ಅಧಿಕೃತ ಆ್ಯಪ್ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿ ಹಾಗು ಎಲ್ಲಾ ಅಪ್‌ಡೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ.

About the Author

PD
Pavna Das
ಮೂಲತಃ ಮಂಗಳೂರಿನವಳು. ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ . ಕಳೆದ 12 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಪತ್ರಿಕೆ ಹಾಗೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ . ಸುದ್ದಿ ಬಿಡುಗಡೆ, ಗಲ್ಫ್ ಕನ್ನಡಿಗ, ಈ ಟಿವಿ ಭಾರತ್, ಕನ್ನಡ ನ್ಯೂಸ್ ನೌ, ವಿಜಯಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಅನುಭವ. ಈಗ ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಸುವರ್ಣದಲ್ಲಿ ಫ್ರೀಲಾನ್ಸರ್ . ಮನೋರಂಜನೆ, ಲೈಫ್ ಸ್ಟೈಲ್, ಟ್ರಾವೆಲ್ ಬರವಣಿಗೆ ಇಷ್ಟ.
ಆರೋಗ್ಯ
ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರಗಳು
ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು
ಆಹಾರ
 
3rd TEST • SA vs AUS
Stumps
SASA
329
AUSAUS
(90.0 ov)330/4
Day 2
Schedule ›
3rd T20 • NZ vs IND 2026
Result
NZNZ
198/3
INDIND
199/4
IND won by 6 wickets
Schedule ›
4th T20 • NZ vs IND 2026
NZNZ
Fri, 30 Oct, 2026
INDIND
12:30 pm
Match yet to begin.
Schedule ›
2nd T20 • NZ vs IND 2026
Result
NZNZ
180/5
INDIND
181/6
IND won by 4 wkts
Schedule ›
1st T20 • NZ vs IND 2026
Result
NZNZ
225/4
INDIND
230/6
IND beat NZ by 4 wickets
Schedule ›
5th T20 • NZ vs IND 2026
NZNZ
Sun, 1 Nov, 2026
INDIND
12:30 pm
Match yet to begin.
Schedule ›

Recommended Stories
Recommended image1
Gut Health Tips: ಕರುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಈ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ತಪ್ಪದೇ ಸೇವಿಸಿ!
Recommended image2
Brain Health Foods: ಮೆದುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ನೀವು ಈ 6 ಆಹಾರಗಳನ್ನು ತಪ್ಪದೇ ತಿನ್ನಲೇಬೇಕು!
Recommended image3
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮಲ್ಲೇಶ್ವರದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ CTR ದೋಸೆಯಲ್ಲಿ ಜಿರಳೆ ಪತ್ತೆ, ಗ್ರಾಹಕರ ಕ್ಷಮೆ ಕೋರಿದ ಹೋಟೆಲ್‌
News
kannada newslatest kannada newskarnataka newsbengaluru newsMysore newsindia news in kannadainternational news in kannada
Entertainment News
Kannada Cinema Newskannada movies reviewsandalwood newskannada tv shows
Sports News
sports news in kannadacricket news in kannadaOther Sports News in Kannada
Business News
Business news in kannadashare market news in kannadabusiness ideas in kannada
Science & Technology
technology news in kannadamobile tech newsscience and tech news
Astrology
rashi bhavishya in kannadadina bhavishyavara bhavishyavastu shastra in kannadakarnataka festivals
Lifestyle
Lifestyle news in kannadafood recipes in kannadahealth tips in kannadakitchen tips in kannada
Education & Career
job news in kannadaPrivate Jobsbank jobs in karnatakaGovernment jobs in karnatakaCentral Govt Jobs in KannadaIT Jobs
Asianet
Follow us on
  • Facebook
  • Twitter
  • whatsapp
  • YT video
  • insta
  • Download on Android
  • Download on IOS
  • About Website
  • About Tv
  • Terms of Use
  • Privacy Policy
  • CSAM Policy
  • Complaint Redressal - Website
  • Complaint Redressal - TV
  • Compliance Report Digital
  • Investors
© Copyright 2026 Asianxt Digital Technologies Private Limited (Formerly known as Asianet News Media & Entertainment Private Limited) | All Rights Reserved