Snake mating behavior: ನೀವು ಒಂದೆರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಂಗಾತಿ ಇಲ್ಲದೆ 'ಸಿಂಗಲ್' ಆಗಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಬೇಸರಗೊಂಡಿದ್ದೀರಾ? ಹಾಗಾದರೆ ನೀವು ಈ ಹಾವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲೇಬೇಕು. ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹಾವಿನ ತಳಿಗಳು ತಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಸರಿಯಾದ ಜೋಡಿಗಾಗಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ 10 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಾಯುತ್ತವೆ! ಒಂದು ವೇಳೆ ತಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಸಂಗಾತಿ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಅವು ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಒಂಟಿಯಾಗಿಯೇ ಇರಲು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತವೆ.
ನೀವೇನಾದರೂ ಕಳೆದ ಎರಡು-ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಿಂಗಲ್ ಆಗಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಬೇಸರ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಈ ಹಾವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಒಮ್ಮೆ ಯೋಚಿಸಿ. ಕೆಲವು ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಸಂಗಾತಿ ಸಿಗಲು ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳೇ ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಆದರೂ ಸಹ, ಸಂಗಾತಿ ಸಿಗಲಿಲ್ಲವೆಂದು ಇವು ಯಾವುದೋ ಹಾವಿನ ಜೊತೆ ಸೇರುವುದಿಲ್ಲ. ತಮಗೆ ಬೇಕಾದ 'ಪರ್ಫೆಕ್ಟ್ ಪಾರ್ಟ್ನರ್' ಸಿಗುವವರೆಗೂ ಇವು ಕಾಯುತ್ತವೆ.

ನಿಷ್ಠೆಗೆ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಉದಾಹರಣೆ
ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಂಟಿತನದ ಬಗ್ಗೆ ದೂರುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಆದರೆ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳು ಕಾಯುವಿಕೆಗೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿವೆ. ಹಾವುಗಳ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ, ಹಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು 8 ರಿಂದ 10 ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸರಿಯಾದ ಸಂಗಾತಿಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತವೆ. ಸರಿಯಾದ ಸಂಗಾತಿ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಅವು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ತಳಿಯ ಹಾವಿನೊಂದಿಗೆ ಸೇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಅವುಗಳ ನಿಷ್ಠೆಗೆ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
ಹೆಣ್ಣು ಹಾವಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗದಿದ್ದರೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಲ್ಲ
ಹಾವುಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ವರ್ತನೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾವುಗಳು ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಾವುಗಳು 'ಫೆರೋಮೋನ್ಸ್' ಎಂಬ ರಾಸಾಯನಿಕವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಗಂಡು ಹಾವುಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಹೆಣ್ಣನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಗಂಡು ಹಾವುಗಳು ಬಹಳ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹಾವುಗಳು ಹೆಣ್ಣಿಗಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಕಾದಾಡುತ್ತವೆ. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಆದರೂ, ಹೆಣ್ಣು ಹಾವಿಗೆ ಆ ಗಂಡು ಹಾವು ಇಷ್ಟವಾಗದಿದ್ದರೆ ಅದು ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಇರುವುದರಲ್ಲಿ ಇವು ಎಕ್ಸ್ಪರ್ಟ್!
ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ರಾಟಲ್ ಸ್ನೇಕ್ (Rattle Snake), ಪೈಥಾನ್ (Python) ಮತ್ತು ಕೆಲವು ನಾಗರಹಾವಿನ ತಳಿಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಇರಬಲ್ಲವು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಹಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವರ್ತನೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹಾವಿನ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾದ ಸಂಗಾತಿ ಸಿಗಲು ಹಲವು ವರ್ಷಗಳೇ ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ.
ಹುಟ್ಟುವ ಮರಿಗಳು ದುರ್ಬಲವಾಗಬಹುದು
ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೆಲವು ಗಂಡು ಹಾವುಗಳು 10 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹೆಣ್ಣು ಹಾವಿನ ಹುಡುಕಾಟದಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತವೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವು ಆಹಾರವನ್ನೂ ಕಡಿಮೆ ಸೇವಿಸಿ, ಕೇವಲ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತವೆ. ಸರಿಯಾದ ಹೆಣ್ಣು ಹಾವು ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಕಾಯುತ್ತವೆ. ಬೇರೆ ತಳಿಯ ಹಾವಿನ ಜೊತೆ ಸೇರುವ ಬದಲು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಜೀವನ ಕಳೆಯಲು ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತವೆ. ತಳಿಯ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಆಯ್ಕೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಬೇರೆ ತಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿದರೆ ಹುಟ್ಟುವ ಮರಿಗಳು ದುರ್ಬಲವಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಬದುಕಲಾರವು.
ಬೇರೆ ತಳಿಯ ಜೊತೆ ಮಿಲನವಿಲ್ಲ
ಸರಿಯಾದ ಸಂಗಾತಿಯ ಆಯ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯ ಎಂಬ ಸಹಜ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪ್ರಕೃತಿ ಇವುಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ರಾಯಲ್ ಸ್ನೇಕ್, ನಾಗರಹಾವು ಮತ್ತು ಮಂಡಲದ ಹಾವುಗಳಲ್ಲೂ (Viper) ಇಂತಹ ವರ್ತನೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮಾನ್ಸೂನ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಮಿಲನದ ಅವಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಈ ವೇಳೆ ಹಾವುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೂ ಸಹ ಎಲ್ಲಾ ಹಾವುಗಳಿಗೂ ಜೋಡಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಹಾವುಗಳ ಈ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ನಾವು ಕಲಿಯಬೇಕಾದ ಪಾಠಗಳು
ಸರಿಯಾದ ಸಂಗಾತಿಗಾಗಿ ಕಾಯುವುದು ತಪ್ಪಲ್ಲ.
ಬಲವಂತದ ಸಂಬಂಧಕ್ಕಿಂತ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಇರುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಪ್ರಕೃತಿಯು ಪ್ರತಿ ಜೀವಿಗೆ ತನ್ನ ತಳಿಯ ಮೌಲ್ಯ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ.
ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳ ಜೀವನ ಅಪಾಯದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಸಂಗಾತಿಗಾಗಿ ಕಾಯುವ ಈ ಸುದೀರ್ಘ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಹಾವುಗಳು ಶಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತವೆ ಅಥವಾ ರಸ್ತೆ ಅಪಘಾತಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಯುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೆಲವು ತಳಿಗಳು ಅಳಿವಿನ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿವೆ. ವನ್ಯಜೀವಿ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಹಾವುಗಳು ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಆರಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ 'ಮ್ಯಾಚ್' ಆಗದಿದ್ದರೆ ಅವು ಸುಮ್ಮನೆ ಮುಂದೆ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮನುಷ್ಯರಿಗಿಂತ ಇವು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ.