ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಹೊರಗಿನ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಕಿಟಕಿಯತ್ತ ಕಣ್ಣು ಹಾಯಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಆದರೆ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿಗಳು ಚೌಕಾಕಾರದಲ್ಲಿರದೆ ದುಂಡಾದ ಅಂಚುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದೇಕೆ ಎಂದು ಎಂದಾದರೂ ಯೋಚಿಸಿದ್ದೀರಾ?
ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಹೊರಗಿನ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಕಿಟಕಿಯತ್ತ ಕಣ್ಣು ಹಾಯಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಆದರೆ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿಗಳು ಚೌಕಾಕಾರದಲ್ಲಿರದೆ ದುಂಡಾದ ಅಂಚುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದೇಕೆ ಎಂದು ಎಂದಾದರೂ ಯೋಚಿಸಿದ್ದೀರಾ? ಇದು ಕೇವಲ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿರುವುದಲ್ಲ. ವಿಮಾನದ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಹಿಂದೆ ಅಡಗಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣವಿದು!
30,000 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ವಿಮಾನಗಳು ಸುಮಾರು 30,000 ಅಡಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತವೆ. ಅಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ವಾತಾವರಣದ ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾನವ ದೇಹಕ್ಕೆ ಹಲವು ಗಂಭೀರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ವಿಮಾನದೊಳಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಉಸಿರಾಡಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದ ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಮಾನ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರಿದಂತೆ ಕ್ಯಾಬಿನ್ನ ಒಳಗಿನ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ವಾತಾವರಣದ ಒತ್ತಡದ ನಡುವೆ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಮಾನದ ಲೋಹದ ದೇಹ ಈ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟು ಬಲಿಷ್ಠವಾಗಿದ್ದರೂ, ಕಿಟಕಿಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ವಿಶೇಷ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಗತ್ಯ.
Related Articles
ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಿಟಕಿ ಇದ್ದರೆ ಅಪಾಯವೇನು?
ಇಲ್ಲೇ ಬರುತ್ತದೆ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮ. ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಮೂಲೆಗಳಿರುವ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಒತ್ತಡ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಬಿರುಕು ಉಂಟಾದರೂ, ಅದು ವೇಗವಾಗಿ ದೊಡ್ಡದಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕಿಟಕಿಯ ಅಂಚುಗಳನ್ನು ದುಂಡಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದಾಗ ಒತ್ತಡವು ಒಂದೇ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸದೆ, ಕಿಟಕಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಬಿರುಕು ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ದುಂಡಾದ ಕಿಟಕಿ ವಿಮಾನದೊಳಗಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವಿಮಾನಯಾನ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಈ ಪಾಠ ಕಲಿಸಿದ್ದು ಒಂದು ದುರಂತ!
ಇದು ಕೇವಲ ಸಿದ್ಧಾಂತವಲ್ಲ. ವಿಮಾನಯಾನ ಉದ್ಯಮವು ಈ ಪಾಠವನ್ನು ಬಹಳ ಕಠಿಣ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿತಿದೆ. ಜೆಟ್ ಯುಗದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಮೊದಲ ವಾಣಿಜ್ಯ ಜೆಟ್ಲೈನರ್ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ de Havilland Comet ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. 1954ರಲ್ಲಿ, ಸೇವೆಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ, ರೋಮ್ನಿಂದ ಟೇಕ್ಆಫ್ ಆದ ಕೆಲವೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಹಾಗೂ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಇದ್ದ ಒಂದು ವಿಮಾನ ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಯಿತು. ನಂತರ ಅದೇ ಮಾದರಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಮಾನವೂ ಅಪಘಾತಕ್ಕೀಡಾಯಿತು.
ನಂತರದ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿಗಳ ಸುತ್ತಲಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಲೋಹದ ಆಯಾಸ (metal fatigue) ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿತು. ಚೌಕಾಕಾರದ ಕಿಟಕಿಗಳ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒತ್ತಡ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದರಿಂದ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಬಿರುಕುಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ವಿಮಾನದ ದೇಹದ ರಚನೆಗೆ ಹಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ಘಟನೆಗಳ ಬಳಿಕ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿಗಳ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಇಂದಿನ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿ ಒಂದೇ ಗಾಜಲ್ಲ!
ಇಂದಿನ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿಯನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅದು ಒಂದೇ ಗಾಜಿನ ಫಲಕದಂತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಅದು ಬಹುಪದರಗಳ ಸುರಕ್ಷತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಿಟಕಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಭಾಗದ ಬಲಿಷ್ಠ ಪೇನ್, ಮಧ್ಯದ ಪದರ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಒಳಗಿನಿಂದ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಅಕ್ರಿಲಿಕ್ ಪದರ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಮಧ್ಯದ ಪದರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ರಂಧ್ರ (pinhole) ಕೂಡ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದು ಕ್ಯಾಬಿನ್ನ ಒಳಗಿನ ಒತ್ತಡದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಹೊರಗಿನ ಪದರದತ್ತ ನಿಯಂತ್ರಿತವಾಗಿ ಹರಿಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಏರಿಕೆ ಉಂಟಾದರೂ, ಒಳಗಿನ ಸುರಕ್ಷತಾ ಪದರಗಳು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
ಕಿಟಕಿಯ ಆಕಾರದ ಹಿಂದೆ ಇಷ್ಟೊಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಜ್ಞಾನ!
ಹೀಗಾಗಿ ವಿಮಾನದ ಕಿಟಕಿಗಳು ದುಂಡಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಆಕರ್ಷಕ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ವಾಯು ಒತ್ತಡ, ಲೋಹದ ಬಲ, ಒತ್ತಡದ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ವಿಮಾನ ಅಪಘಾತಗಳಿಂದ ಕಲಿತ ಪಾಠಗಳು-ಇವೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ಇಂದಿನ ದುಂಡಾದ ಕಿಟಕಿ ವಿನ್ಯಾಸ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ. ಅಂದರೆ, ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಿಟಕಿಯ ಪಕ್ಕದ ಸೀಟು ಸಿಕ್ಕಾಗ ಹೊರಗಿನ ಆಕಾಶವನ್ನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಾ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ನಿಮ್ಮ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಆ ಸಣ್ಣ ದುಂಡಾದ ಕಿಟಕಿಯ ಹಿಂದೆ ಮಾತ್ರ ವಿಮಾನ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ದೊಡ್ಡ ವಿಜ್ಞಾನವೇ ಅಡಗಿದೆ!
