ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿರ್ಸಿ, ಸಿದ್ದಾಪುರ ಮತ್ತು ಯಲ್ಲಾಪುರ ತಾಲೂಕುಗಳು, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಗರ ಭಾಗದಲ್ಲೂ ಸಾವಿರಾರು ಮಹಿಳೆಯರು ಡೇರೆ ಬೆಳೆಸುವ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಹೊಸ ಆದಾಯದ ದಾರಿಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಮಳೆಗಾಲ ಮುಗಿಯುವ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸಿರ್ಸಿಯ ನಾನಿಕಟ್ಟ-ಕಲಗದ್ದೆ ಗ್ರಾಮದ ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಹೆಗಡೆ ಅವರ ಮನೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಡೇಲಿಯಾ ಹೂಗಳು ಅರಳಿ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿವೆ. ಸುಮಾರು 30 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಡೇರೆ ಹೂಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಿರುವ ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಹೂವಿನ ಮೇಲಿನ ತಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಳೆ ಆರಂಭಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ನೆಟ್ಟಿದ್ದ ಡೇರೆ ಗಿಡಗಳು ಇದೀಗ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣ, ಆಕಾರ, ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸದ ಹೂಗಳನ್ನು ಅರಳಿಸಿದ್ದು, ಅವರ ಮನೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ವಾತಾವರಣವನ್ನೇ ಹೂವಿನ ಲೋಕವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿವೆ. ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಒಬ್ಬರೇ ಅಲ್ಲ. ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿರ್ಸಿ, ಸಿದ್ದಾಪುರ ಮತ್ತು ಯಲ್ಲಾಪುರ ತಾಲೂಕುಗಳು, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಗರ ಭಾಗದಲ್ಲೂ ಸಾವಿರಾರು ಮಹಿಳೆಯರು ಡೇರೆ ಬೆಳೆಸುವ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಹವ್ಯಾಸದಿಂದ ಆದಾಯದತ್ತ ಡೇರೆ ಕೃಷಿ
ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಹೆಗಡೆ ಅವರಿಗೂ ಡೇರೆ ಕೃಷಿ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು ಹವ್ಯಾಸದಿಂದಲೇ. ಇತ್ತೀಚಿನವರೆಗೂ ಡೇರೆ ಹೂಗಳು ಮನೆಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಪೂಜೆಯಲ್ಲೂ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಡೇಲಿಯಾ offsetsಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಆನ್ಲೈನ್ ಮೂಲಕವೂ offsets ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದು, ಉತ್ತಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ದೊರೆತಿದೆ. ಆದರೂ ಹಲವು ಗ್ರಾಹಕರು ನೇರವಾಗಿ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ಡೇಲಿಯಾ ಗಡ್ಡೆ ಅಥವಾ offsets ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಒಂದು ಡೇರೆ ಗಿಡದ ಕಡ್ಡಿಗೆ ₹30ರಿಂದ ₹80!
ಸಿರ್ಸಿ ಸಮೀಪದ ಗ್ರಾಮದ ಗೃಹಿಣಿ ಹಾಗೂ ಡೇರೆ ಬೆಳೆಗಾರ್ತಿ ವನಿತಾ ಭಟ್ ಕಲ್ಗಾರ್ ಒಡ್ಡು ತಮ್ಮ ತೋಟದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 100 ವಿಭಿನ್ನ ಡೇಲಿಯಾ ತಳಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದೀಗ ಅವರು ಡೇರೆ ಗಡ್ಡೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಸಣ್ಣ ಚಿಗುರುಗಳಾದ offsetsಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿ offsetಗೆ ಸುಮಾರು ₹30ರಿಂದ ₹80ರವರೆಗೆ ಬೆಲೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೂ ಬೆಳೆಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಡೇರೆ ಗಿಡಗಳ ತಳಿಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಇತರರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಹೊಸ ಅವಕಾಶವನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ.
ಡೇರೆ ಬೆಳೆಯುವುದು ಹೇಗೆ?
ಮಳೆಗಾಲ ಆರಂಭಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಡೇರೆ ಗಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ನೆಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಣ್ಣು, ಅಡಕೆ ಸಿಪ್ಪೆ ಹಾಗೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಿ ಎತ್ತರದ ಮಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಗಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ನೆಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಕಳೆ ತೆಗೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಮಲ್ಚಿಂಗ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಿಡ ಬೆಳೆದಂತೆ ಅದರ ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಆಧಾರ ನೀಡಲು ಕಡ್ಡಿಯನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳು ಡೇರೆ ಹೂ ಬಿಡುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಯ. ಮಳೆ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ವರೆಗೂ ಹೂ ಬಿಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೂ ಬಿಡುವ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಗಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ಒಣಗಿಸಿ, ಮುಂದಿನ ಹಂಗಾಮಿಗಾಗಿ ತಂಪಾದ ಹಾಗೂ ಕತ್ತಲೆಯ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಡೇಲಿಯಾವನ್ನು ಬೀಜ, ಪಾರ್ಶ್ವ ಚಿಗುರುಗಳು, ಗಡ್ಡೆಗಳು ಮತ್ತು offsets ಮೂಲಕವೂ ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಬಹುದು
ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಡೇಲಿಯಾ ಬೆಳೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ?
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ತಂಡವೊಂದು ಈ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಡೇಲಿಯಾ ಬೆಳೆಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ, ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆ, ಸುಧಾರಿತ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಕುರಿತು ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಿದೆ. ಡೇಲಿಯಾ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಮಲೆನಾಡಿನ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಳೆಗಾಲ ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಸಮ್, ಕ್ರೈಸಾಂಥಿಮಮ್, ಮಾರಿಗೋಲ್ಡ್, ಕ್ರಾಸ್ಆಂಡ್ರಾ, ಗುಲಾಬಿ ಮತ್ತು ಜಿನ್ನಿಯಾ ಹೂಗಳನ್ನೂ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹಂಗಾಮಿನಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಐದು ಬಗೆಯ ಬಾಲ್ಸಮ್ ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸಾಂಥಿಮಮ್ ತಳಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವೂ ಇದೆ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕೇವಲ ಹವ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಮನೆಯ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದ ‘ಡೇರೆ ಹೂ’, ಇದೀಗ ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಹೊಸ ಆದಾಯದ ಅವಕಾಶಗಳ ಬಾಗಿಲನ್ನೂ ತೆರೆಯುತ್ತಿದೆ. ಸಿರ್ಸಿಯ ಡೇಲಿಯಾ ತೋಟಗಳು ಹೂವಿನ ಸೌಂದರ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ತಳಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯ ಹೊಸ ಕಥೆಯನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತಿವೆ.
