ಜೆನ್ ಝೀ (gen z) ಪೀಳಿಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತಿದೆ. ಇದರ ಬದಲು, ಅವರು ಕಂಡುಕೊಂಡಿರುವ ಆಯ್ಕೆಗಳೇ ಬೇರೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಬದಲಾದ ಮನೋಭಾವದ ಫಲ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯುವಕರ ಹಣಕಾಸಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟ ಬದಲಾವಣೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮೊದಲು ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ತೋರಿಸುವುದು ಸ್ಟೇಟಸ್ ಸಿಂಬಲ್ ಆಗಿದ್ದರೆ, ಈಗ ಅದೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು EMI ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ Gen Z ಪೀಳಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವೇ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಾಗಾದರೆ Gen Z ಯಾಕೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವರು ಯಾವ ಪರ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಮನೋಭಾವದ ಬಗ್ಗೆ ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ? ನೋಡೋಣ.
ಹಿಂದೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾಲ ಎನ್ನುವುದು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಖರ್ಚುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಈಗ ದಿನನಿತ್ಯದ ಖರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಸಾಲದ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಆಹಾರ ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಯಾಬ್ ಬುಕ್ ಮಾಡುವವರೆಗೆ.
ಆದರೆ Gen Z ಗೆ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಯವಿದೆ. ಹಿರಿಯ ಪೀಳಿಗೆ ಅನುಭವಿಸಿದ ಸಾಲದ ಒತ್ತಡ, ಬಡ್ಡಿದರದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಇವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿವೆ. ಇದರಿಂದ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಾಲದ ಬಲೆಗೆ ಬೀಳುವ ಭೀತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ Gen Z ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಬದಲು ಕೆಲವು ಪರ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸುತ್ತಿದೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಯುಪಿಐ ಆಧಾರಿತ ಕ್ರೆಡಿಟ್, ಶೂನ್ಯ ಬಡ್ಡಿದರದ ಇಎಂಐ, Buy Now, Pay Later (BNPL) ಸೇವೆಗಳು- ಹೀಗೆ. ಈ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಹಗುರವಾಗಿಯೂ, ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿಯೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಪಾವತಿಸುವ ಬದಲು ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾವತಿಸುವುದು ಅವರಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಈಗ ಸಾಲ ಪಡೆಯುವ ಅನುಭವವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದಲಿಸಿದೆ. ಈಗ ಸಾಲ ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲ. ಅದು ಆಪ್ಗಳಲ್ಲೇ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಒಂದು ಕ್ಲಿಕ್ ಅಥವಾ ಟ್ಯಾಪ್ ಮೂಲಕ ಸಾಲ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ನಿರ್ಧಾರ ಎಂದು ಅನಿಸದೇ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯವೆಂದು ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬದಲಾವಣೆ Gen Z ಹಣಕಾಸಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದೆ.
ಈ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಅಪಾಯಕರವೇ?
ಈ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಳ್ಳೆಯದೇ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟದೇ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಇನ್ನೂ ಸಮಯ ಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಆಗುವ ಲಾಭಗಳು ಸುಲಭ ಲಭ್ಯತೆ, ಹೆಚ್ಚು ನಿಯಂತ್ರಣ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಪಾವತಿಗಳು ಸೇರಿ ದೊಡ್ಡ ಸಾಲವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಖರ್ಚಿನ ಮೇಲೆ ಪೂರ್ಣ ಗಮನ ಇರದಿರುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಮಸ್ಯೆ ಇರುವುದು ಸಾಲದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಎಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಇದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ Gen Z ಹಣಕಾಸಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಸುಲಭ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಗಳು, ಫಿನ್ಟೆಕ್ ಸಾಧನಗಳು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಬದ್ಧತೆಯ ಖರ್ಚಿನ ಆಯ್ಕೆಗಳಿಂದಾಗಿ. ಹಾಗಂತ ಜೆನ್ ಝೀ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂದರೆ, ಇಲ್ಲ. ಅವರು ಜಾಗರೂಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. BNPL ಮತ್ತು EMI ತರಹದ ಪರ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
Invisible Credit ಅಥವಾ ಅಗೋಚರ ಸಾಲ ಎಂದರೆ ಆಪ್ಗಳು ಮತ್ತು ಪಾವತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಾಲದಂತೆ ಅನಿಸದ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಆಯ್ಕೆಗಳು. ಇವು ಸರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿದರೆ ಉಪಯುಕ್ತ. ಆದರೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿದರೆ ತಿಳಿಯದೇ ಸಾಲ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ಜೆನ್ ಝೀಯ ಹಣಕಾಸಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಕೇವಲ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅವರ ಮನೋಭಾವದಿಂದ ಕೂಡಾ ಬಂದಿದೆ. “ಸಾಲ” ಎನ್ನುವ ಕಲ್ಪನೆ ಈಗ ಅವರಿಗೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಆತಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆ.


