ಜಿರಳೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚರಂಡಿ, ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿ ಅಥವಾ ಅಸ್ವಚ್ಛ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣ ನಮಗೆ ಅಸಹ್ಯದ ಭಾವನೆ ಮೂಡುವುದು ಸಹಜ. ಅವು ತಮ್ಮ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಸಾವಿರಾರು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ತರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿರುತ್ತದೆ.
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಜಿರಳೆ ಕಂಡರೆ ಸಾಕು ಕಿರುಚುತ್ತೀರಾ? ಈ ಭಯದ ಹಿಂದೆ ಅಸಲಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ತಪ್ಪಿಲ್ಲ, ವಿಜ್ಞಾನ ಅಡಗಿದೆ!
ಮನೆಯ ಅಡುಗೆ ಕೋಣೆಯಲ್ಲೋ ಅಥವಾ ಸ್ನಾನದ ಗೃಹದಲ್ಲೋ ಹಠಾತ್ತನೆ ಒಂದು ಜಿರಳೆ (cockroache) ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾದರೆ ಸಾಕು, ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಜನ ಕಿರುಚಿಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಿಂದ ಓಡಿಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಜಿರಳೆ ಕಂಡರೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಭಯಪಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಂಬಿಕೆ. ಆದರೆ, ಈ ಭಯ ಕೇವಲ ಮೋಜಿನ ವಿಷಯವಲ್ಲ; ಇದರ ಹಿಂದೆ ಗಂಭೀರವಾದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಕಾರಣಗಳಿವೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ತಜ್ಞರು.
ಏನಿದು ಜಿರಳೆ ಫೋಬಿಯಾ?
ವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಕಾರ, ಜಿರಳೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಈ ವಿಪರೀತ ಭಯವನ್ನು "ಕ್ಯಾಟ್ಸರಿಡಾಫೋಬಿಯಾ" (Katsaridaphobia) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜಿರಳೆಗಳು ಮಾಡುವ ಅನಿಯಮಿತ ಚಲನೆ, ಅವುಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಸದ್ದು ಮತ್ತು ಅಚಾನಕ್ ಆಗಿ ನಮ್ಮ ಮೈಮೇಲೆ ಹಾರುವ ಗುಣವು ಮನುಷ್ಯನ ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ 'ಅಪಾಯದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ'ಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಜಿರಳೆಯನ್ನು ಒಂದು ಶತ್ರು ಅಥವಾ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಜೀವಿಯಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಿ, ತಕ್ಷಣವೇ 'ಹೋರಾಡು ಅಥವಾ ಓಡಿಹೋಗು' (Fight or Flight) ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ರವಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ನಮಗೆ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದಂತೆ ನಾವು ಕಿರುಚುತ್ತೇವೆ.
Related Articles
ಅಸಹ್ಯ ಮತ್ತು ರೋಗದ ಭಯ:
ಜಿರಳೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚರಂಡಿ, ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿ ಅಥವಾ ಅಸ್ವಚ್ಛ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣ ನಮಗೆ ಅಸಹ್ಯದ ಭಾವನೆ ಮೂಡುವುದು ಸಹಜ. ಅವು ತಮ್ಮ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಸಾವಿರಾರು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ತರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಉಪಪ್ರಜ್ಞೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿದಿರುತ್ತದೆ. ಈ 'ಅಸ್ವಚ್ಛತೆಯ ಭಯ'ವೇ ನಮ್ಮನ್ನು ಅವುಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಬಾಲ್ಯದ ಪ್ರಭಾವ (Observational Fear Learning):
ನಮ್ಮ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಲಿತ ಪಾಠಗಳು ಕೂಡ ಈ ಭಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ತಾಯಿ ಅಥವಾ ಮನೆಯ ಹಿರಿಯರು ಜಿರಳೆ ಕಂಡಾಗ ಗಾಬರಿಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಬೆಳೆದರೆ, ನಮ್ಮ ಮೆದುಳು "ಜಿರಳೆ ಎಂದರೆ ಭಯಪಡಬೇಕಾದ ಪ್ರಾಣಿ" ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮನೋವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ 'ಅಬ್ಸರ್ವೇಷನಲ್ ಫಿಯರ್ ಲರ್ನಿಂಗ್' ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೇವಲ ಮಹಿಳೆಯರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ!
ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಮುಕ್ತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವರ ಭಯ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಅನೇಕ ಪುರುಷರೂ ಜಿರಳೆಗಳಿಗೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಭಯಪಡುತ್ತಾರೆ! ಕೇವಲ ಗಾಂಭೀರ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವರು ಅದನ್ನು ಹೊರಹಾಕುವುದಿಲ್ಲ ಅಷ್ಟೇ.
ಪರಿಹಾರವೇನು?
ನಿಮ್ಮ ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆ ತರುವ ಮೂಲಕ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ದೂರವಿರಬಹುದು:
ಮನೆ ಸ್ವಚ್ಛತೆ: ಅಡುಗೆ ಮನೆಯನ್ನು ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ. ತೇವಾಂಶವಿರುವ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಜಿರಳೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬರುತ್ತವೆ.
ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕರ್ಷಕಗಳು: ಬೇವಿನ ಎಣ್ಣೆ ಅಥವಾ ಪುದೀನಾ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಸ್ಪ್ರೇ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಜಿರಳೆಗಳು ಹತ್ತಿರ ಸುಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಮಾನಸಿಕ ಸಿದ್ಧತೆ: ಜಿರಳೆಗಳು ನಮಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ದೈಹಿಕ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಭಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಜಿರಳೆ ಕಂಡು ಹೆದರುವುದು ನಿಮ್ಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ದೌರ್ಬಲ್ಯವಲ್ಲ, ಅದು ನಿಮ್ಮ ಮೆದುಳಿನ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಕ್ರಿಯೆ ಮಾತ್ರ. ಆದರೂ, ಮನೆಯನ್ನು ಜಿರಳೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿರಿಸುವುದು ನಿಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ನೆಮ್ಮದಿ ಎರಡಕ್ಕೂ ಒಳ್ಳೆಯದು!
