ನಾಗರಪಂಚಮಿ ಹಬ್ಬದ ಪ್ರಯುಕ್ತ ಉಡುಪಿ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಲೆಗಳು, ಕಾಲೇಜುಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ನಾಳೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ರಜೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಂಗಳೂರು/ಉಡುಪಿ: ಕರಾವಳಿ ಜನರ ಪಾಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಹಾಗೂ ಶ್ರದ್ಧಾಭಕ್ತಿಯ ಹಬ್ಬವಾದ 'ನಾಗರಪಂಚಮಿ'ಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ನಾಳೆ (ಶನಿವಾರ) ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ರಜೆ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಆದೇಶ

ನಾಗರಪಂಚಮಿ ಹಬ್ಬದ ದಿನದಂದು ಜಿಲ್ಲೆಯಾದ್ಯಂತ ಭಕ್ತರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಾಗಬನ ಹಾಗೂ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಸ್ವರೂಪ ಟಿ.ಕೆ. ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಮುಲ್ಲೈ ಮುಗಿಲನ್ (ಪ್ರಭಾರ ಡಿಸಿ ದರ್ಶನ್ ಎಚ್.ವಿ ಅವರ ಮೂಲಕ) ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ರಜೆ ಘೋಷಿಸಿ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ರಜೆಯು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಲಾ-ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ.

ಕರಾವಳಿಯ ನಾಗಾರಾಧನೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ

ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ 'ಪರಶುರಾಮ ಸೃಷ್ಟಿ'ಯಲ್ಲಿ ನಾಗರಪಂಚಮಿಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾಗಾರಾಧನೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಹಬ್ಬವಲ್ಲ, ಅದು ಒಂದು ಜೀವನ ಪದ್ಧತಿಯಾಗಿದೆ. ಕರಾವಳಿ ಜನರಿಗೆ ನಾಗದೇವತೆಯ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಭಯ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿ ಎರಡೂ ಇದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕುಟುಂಬಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ 'ನಾಗಬನ' (ಪವಿತ್ರ ಹಸಿರು ವನ) ಇರುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬದ ದಿನದಂದು ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೆಡೆ ಸೇರಿ ನಾಗಬನದಲ್ಲಿ ನಾಗದೇವತೆಗೆ ತಂಬಿಲ, ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ಪರಂಪರೆ.

ನಾಗದೇವನಿಗೆ ಹಾಲು, ಜೇನುತುಪ್ಪ, ಎಳನೀರು ಹಾಗೂ ಅರಿಶಿನದಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ನಾಗದೇವನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ 'ಕೇದಗೆ' ಹೂವು ಹಾಗೂ 'ಪಿಂಗಾರ' (ಅಡಿಕೆ ಹೂವು) ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬದ ಪ್ರಯುಕ್ತ ಮನೆಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅರಿಶಿನ ಎಲೆಯ ಕಡುಬು (ಅರಿಶಿನ ಎಲೆ ಅಡ್ಡೆ) ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಕುಕ್ಕೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ, ಮಂಗಳೂರಿನ ಕುಡುಪು ಅನಂತಪದ್ಮನಾಭ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಉಡುಪಿಯ ಅನಂತೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಪಂಚಮಿಯಂದು ಭಕ್ತರ ಸಾಗರವೇ ಹರಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಸರ್ಪದೋಷ ನಿವಾರಣೆಗಾಗಿ ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರು ಆಶ್ಲೇಷ ಬಲಿ, ನಾಗಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಹಾಗೂ ತಂಬಿಲ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನಾಗರಪಂಚಮಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ

ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ನಾಗಾರಾಧನೆಯು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಸಂಕೇತವೂ ಹೌದು. ನಾಗಬನಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಇಂದಿಗೂ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಹಬ್ಬವು ಮನುಷ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಡುವಿನ ಅವಿನಾಭಾವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಕರಾವಳಿಯ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಪಂಚಮಿಯ ಸಡಗರ ಮನೆಮಾಡಿದ್ದು, ಭಕ್ತರು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಾಗದೇವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಲು ಸಜ್ಜಾಗಿದ್ದಾರೆ.