ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯನು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಎಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬಾರದು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಶ್ರೀಮಂತರು ಇಲ್ಲದ, ವೇದಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುವ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇಲ್ಲದ, ರಾಜ ಅಥವಾ ವೈದ್ಯರು ಇಲ್ಲದ ಮತ್ತು ನದಿ ಇಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದಿನವೂ ಇರಬಾರದು ಎಂದು ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ- ಶ್ರೀಮಂತರೇ ಇಲ್ಲದ ನಗರ ಅಥವಾ ಹಳ್ಳಿ. ರಾಜ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರವಿಲ್ಲದ ದೇಶ. ವೇದಗಳನ್ನು ಬಲ್ಲ ವಿದ್ವಾಂಸರೇ ಇಲ್ಲದ ದೇಶ. ವೈದ್ಯರೇ ಇಲ್ಲದ ನಗರ ನದಿ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಮೂಲವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳ. ಈ ಐದು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸಂತೋಷದ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಪಾಂಡಿತ್ಯಪೂರ್ಣ ಪುರೋಹಿತರ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಶಾಂತಿಯುತ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಬದ್ಧ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ದಕ್ಷ ರಾಜ ಅಥವಾ ಸರ್ಕಾರ ಬೇಕು. ಅದೇ ರೀತಿ, ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ವೈದ್ಯರ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಮತ್ತು ನೀರು ಸರಬರಾಜಿಗೆ ನದಿ ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಜೀವನೋಪಾಯವಿಲ್ಲದ, ಭಯ, ನಾಚಿಕೆ, ಔದಾರ್ಯ ಮತ್ತು ದಾನ ಮಾಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಇಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯರು ಮನೆ ಕಟ್ಟಬಾರದ ಸ್ಥಳಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಮಾರ್ಗವಿಲ್ಲದ ಅಥವಾ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಲ್ಲದ ಸ್ಥಳಗಳು. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಥವಾ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಭಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳಗಳು
ದಾನ ಅಥವಾ ತ್ಯಾಗ ಮನೋಭಾವದ ಜನರು ವಾಸಿಸದ ಸ್ಥಳಗಳು.
ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಭಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳಗಳು. ಮತ್ತು ಜನರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆಂದು ತಿಳಿಯದ ಸ್ಥಳಗಳು ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದರಿಂದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಗೌರವ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ ಎಂದು ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಲೌಕಿಕ ಸುಖಗಳನ್ನು ಆನಂದಿಸಲು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತಹ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
