ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ (ಐಪಿಎಲ್) ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಬಿಸಿಸಿಐ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸಿದ್ದು, 2028ರಿಂದ 2 ಹೊಸ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳು ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಪುಣೆ ಮತ್ತು ವಡೋದರಾ ನಗರಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿವೆ.
ನವದೆಹಲಿ: ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ (ಐಪಿಎಲ್) ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿ (ಬಿಸಿಸಿಐ) ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. 2028ರ ಆವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ ಎರಡು ಹೊಸ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಂಡಳಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ನೆರೆಯ ನಗರವಾದ ಪುಣೆ ಮತ್ತು ವಡೋದರಾ ನಗರಗಳು ಹೊಸ ತಂಡಗಳ ಸಂಭಾವ್ಯ ತಾಣಗಳಾಗಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆಗಳು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವ ನಗರಗಳು ಬದಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ ಎಂದು ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ 'ಮಿಂಟ್' ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.
2028ರಿಂದ 2032ರವರೆಗಿನ ಮುಂದಿನ ಐಪಿಎಲ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸೈಕಲ್ನೊಂದಿಗೆ ಹೊಸ ತಂಡಗಳ ಸೇರ್ಪಡೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಹೂಡಿಕೆ ಆಸಕ್ತಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಹೊಸ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಯ ಮೌಲ್ಯ 1 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗಿಂತ (ಸುಮಾರು 8,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗೂ ಅಧಿಕ) ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು ಎಂದು ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಹೊಸ ತಂಡಗಳ ಖರೀದಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಆಸಕ್ತಿ
ಹೊಸ ಐಪಿಎಲ್ ತಂಡಗಳ ಖರೀದಿಗೆ ದೇಶೀಯ ಉದ್ಯಮ ಸಮೂಹಗಳ ಜತೆಗೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂಡಿಕೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿವೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಇಕ್ವಿಟಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಪರ್ಮಿರಾ (Permira), ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಸಾರ್ವಭೌಮ ಸಂಪತ್ತು ನಿಧಿಗಳು, ಏಷ್ಯಾದ ಸರ್ಕಾರಿ ಬೆಂಬಲಿತ ಹೂಡಿಕೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಅಮೆರಿಕ ಮೂಲದ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಆಫೀಸ್ಗಳು ಹಾಗೂ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯಮ ಸಮೂಹಗಳು ಸಂಭಾವ್ಯ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿವೆ ಎಂದು 'ಮಿಂಟ್' ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ. ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಪತ್ತು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೂ ಹೊಸ ತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವರು ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಷೇರು ಪಾಲನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನೂ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಡೋದರಾ ಆಯ್ಕೆಗೆ ಗುಜರಾತ್ನ ಕ್ರೀಡಾ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆ ಕಾರಣ?
ಐಪಿಎಲ್ನ ಸಂಭಾವ್ಯ ತಾಣವಾಗಿ ವಡೋದರಾ ಹೆಸರು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿರುವುದು ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯವು ಕ್ರೀಡಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಡುವೆಯೇ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿದೆ. ವಡೋದರಾ ನಗರವು ಅಹಮದಾಬಾದ್ನಿಂದ ಸುಮಾರು 110 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಗುಜರಾತ್ ಟೈಟಾನ್ಸ್ ತಂಡ ತನ್ನ ತವರಿನ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಅಹಮದಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಆಡುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, 2036ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್ ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸುವ ಭಾರತದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಹಮದಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಕ್ರೀಡಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರು ನಗರದ ಕ್ರೀಡಾ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದರು.
ಈ ಹಿಂದೆಯೂ ಐಪಿಎಲ್ ತಂಡಗಳಿಗೆ ತವರಾಗಿದ್ದ ಪುಣೆ
ಪುಣೆ ನಗರವು ವೃತ್ತಿಪರ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನೊಂದಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ನಂಟು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಎರಡು ಐಪಿಎಲ್ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳಿಗೆ ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಿದ ಅನುಭವವೂ ಅದಕ್ಕಿದೆ. ಸಹಾರಾ ಗ್ರೂಪ್ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಪುಣೆ ವಾರಿಯರ್ಸ್ ಇಂಡಿಯಾ ತಂಡ 2011ರಿಂದ 2013ರವರೆಗೆ ಐಪಿಎಲ್ನಲ್ಲಿ ಆಡಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಫ್ರಾಂಚೈಸಿ ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬಿಸಿಸಿಐ ಜತೆ ಆರ್ಥಿಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಉಂಟಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತಂಡ ಟೂರ್ನಿಯಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಿತ್ತು. ನಂತರ 2016 ಮತ್ತು 2017ರಲ್ಲಿ ರೈಸಿಂಗ್ ಪುಣೆ ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್ ತಂಡಕ್ಕೆ ಪುಣೆ ತವರಾಗಿತ್ತು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನೈ ಸೂಪರ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್ ತಂಡಗಳು ಅಮಾನತುಗೊಂಡಿದ್ದವು. 2017ರಲ್ಲಿ ಫೈನಲ್ ತಲುಪಿದ್ದ ರೈಸಿಂಗ್ ಪುಣೆ ಸೂಪರ್ಜೈಂಟ್, ಮುಂಬೈ ಇಂಡಿಯನ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಕೇವಲ ಒಂದು ರನ್ನಿಂದ ಸೋಲು ಕಂಡಿತ್ತು.
ಆರ್ಸಿಬಿ, ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್ ಮಾರಾಟದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿದ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳ ಮೌಲ್ಯ
ಐಪಿಎಲ್ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಬದಲಾವಣೆಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ತಂಡಗಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ. ಡಯಾಜಿಯೊ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಭಾರತೀಯ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಪಿರಿಟ್ಸ್, ರಾಯಲ್ ಚಾಲೆಂಜರ್ಸ್ ಬೆಂಗಳೂರು (ಆರ್ಸಿಬಿ) ತಂಡವನ್ನು ಆದಿತ್ಯ ಬಿರ್ಲಾ ಗ್ರೂಪ್, ಬೆನೆಟ್ ಕೋಲ್ಮನ್ ಆ್ಯಂಡ್ ಕಂಪನಿ, ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಸ್ಟೋನ್ ಹಾಗೂ ಬೋಲ್ಟ್ ವೆಂಚರ್ಸ್ ಒಳಗೊಂಡ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲಿ ಆರ್ಸಿಬಿ ತಂಡದ ಮೌಲ್ಯ 1.78 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮಿತ್ತಲ್ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಆದಾರ್ ಪೂನಾವಾಲಾ ನೇತೃತ್ವದ ಒಕ್ಕೂಟವು ರಾಜಸ್ಥಾನ್ ರಾಯಲ್ಸ್ ತಂಡವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದೆ. ಈ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ತಂಡದ ಮೌಲ್ಯ 1.65 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಎಂದು ನಿಗದಿಯಾಗಿದೆ. ಎರಡು ವಹಿವಾಟುಗಳು ಐಪಿಎಲ್ಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಲಿರುವ ಹೊಸ ತಂಡಗಳ ಮೌಲ್ಯವೂ ಅತ್ಯಧಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರಲಿದೆ ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ.
2022ರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ವಿಸ್ತರಣೆ ಕಂಡಿದ್ದ ಐಪಿಎಲ್ 2022ರ ಆವೃತ್ತಿಗೂ ಮುನ್ನ ಐಪಿಎಲ್ನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ತಂಡಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆಗ ಬಿಸಿಸಿಐ ಎರಡು ಹೊಸ ಫ್ರಾಂಚೈಸಿಗಳಿಗೆ ಹಕ್ಕು ನೀಡಿತ್ತು. ಲಖನೌ ಸೂಪರ್ ಜೈಂಟ್ಸ್ ತಂಡವನ್ನು ಆರ್ಪಿಎಸ್ಜಿ ಗ್ರೂಪ್ 940 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗೆ ಖರೀದಿಸಿತ್ತು. ಸಿವಿಸಿ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಪಾರ್ಟ್ನರ್ಸ್ 750 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗೆ ಗುಜರಾತ್ ಟೈಟಾನ್ಸ್ ತಂಡದ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತ್ತು.
ಆಟಗಾರರ ಲಭ್ಯತೆ, ಪ್ರಸಾರಕರ ಆಸಕ್ತಿಯೂ ನಿರ್ಣಾಯಕ
ಐಪಿಎಲ್ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಕುರಿತು ಬಿಸಿಸಿಐ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಹಲವು ವಾಣಿಜ್ಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಭಾರತೀಯ ಆಟಗಾರರ ಲಭ್ಯತೆಯೂ ಇದರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಲಿದೆ. ಹೊಸ ತಂಡಗಳ ಸೇರ್ಪಡೆಯಿಂದ ಪಂದ್ಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪಂದ್ಯಗಳ ಪ್ರಸಾರ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಪ್ರಸಾರಕರು ಎಷ್ಟು ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಲಿದೆ. ಪಂದ್ಯಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಮಾಧ್ಯಮ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ವೆಚ್ಚವೂ ಏರಿಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ 2023ರಿಂದ 2027ರವರೆಗಿನ ಐಪಿಎಲ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು 6.2 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ದೊರೆಯುವ ಆದಾಯದ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಐಪಿಎಲ್ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಮೌಲ್ಯಯುತ ಕ್ರೀಡಾ ಟೂರ್ನಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.














