ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಹಾಕ್ಕೊಂಡು ಜೋರಾಗಿ ಹಾಡು ಕೇಳ್ತೀರಾ? ಎಚ್ಚರ! 'ಲೈಫ್ ಬರ್ಬಾದ್ ಆಗ್ಬಹುದು' ಅಂತಿದ್ದಾರೆ ತಜ್ಞರು!
ಸಾರಾಂಶ
ಬಸ್‌, ರೈಲು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಗದ್ದಲವಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಬಳಸುವವರು ಹೊರಗಿನ ಶಬ್ದವನ್ನು ಮೀರಿಸಲು ಧ್ವನಿಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ಅಭ್ಯಾಸ ಕ್ರಮೇಣ ಕಿವಿಗೆ ಅಪಾಯ ತಂದೊಡ್ಡಬಹುದು. ಏನಿದು ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಸಮಾಚಾರ? ನೋಡಿ..
ಹೆಡ್‌ಫೋನ್‌ನಲ್ಲಿ ಜೋರಾಗಿ ಹಾಡು ಕೇಳುವ ಅಭ್ಯಾಸವಿದೆಯೇ? ಕಿವಿಯ ಶಕ್ತಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯ!
Health Care: ಕಿವಿಗೆ ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಮರೆತು ಹಾಡು ಕೇಳುವುದು ಇಂದಿನ ಯುವಜನರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿದೆ. ಬಸ್‌, ಮೆಟ್ರೋ ಪ್ರಯಾಣದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕೆಲಸ, ವ್ಯಾಯಾಮ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಹೆಡ್‌ಫೋನ್‌ಗಳು ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ನೆಚ್ಚಿನ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಅತಿಯಾದ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಳುವ ಈ ಅಭ್ಯಾಸವೇ ಮುಂದೆ ಶ್ರವಣ ಶಕ್ತಿಗೆ ಕುತ್ತು ತರಬಹುದು. ದೀರ್ಘಕಾಲ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಕಿವಿಯನ್ನು ಒಡ್ಡುವುದರಿಂದ ಒಳಕಿವಿಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕೋಶಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಿ, ಶಾಶ್ವತ ಕಿವುಡುತನ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಬಳಕೆಗಿಂತ ಧ್ವನಿಯ ಪ್ರಮಾಣ ಮುಖ್ಯ!
ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಬಳಸುವುದರಿಂದಲೇ ಕಿವಿಗೆ ಹಾನಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸರಿಯಾದ ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ಎಷ್ಟು ಜೋರಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಕೇಳುತ್ತೀರಿ ಮತ್ತು ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಕಿವಿಯನ್ನು ಒಡ್ಡುತ್ತೀರಿ ಎಂಬುದೇ ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯ. ಒಳಕಿವಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕೋಶಗಳು ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಮೆದುಳಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅತಿಯಾದ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡಾಗ ಈ ಕೋಶಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಬಹುದು. ಒಮ್ಮೆ ಇಂತಹ ಹಾನಿ ಉಂಟಾದರೆ ಮತ್ತೆ ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು.
ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬಸ್‌, ರೈಲು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಗದ್ದಲವಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಬಳಸುವವರು ಹೊರಗಿನ ಶಬ್ದವನ್ನು ಮೀರಿಸಲು ಧ್ವನಿಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ಅಭ್ಯಾಸ ಕ್ರಮೇಣ ಕಿವಿಗೆ ಅಪಾಯ ತಂದೊಡ್ಡಬಹುದು.
ಎಷ್ಟು ಡೆಸಿಬಲ್ ಶಬ್ದವನ್ನು ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಕೇಳಬಹುದು?
ಧ್ವನಿಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಡೆಸಿಬಲ್ (Decibel) ಮೂಲಕ ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಬ್ದದ ಮಟ್ಟ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಕೇಳಬಹುದಾದ ಅವಧಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ತಜ್ಞರು ನೀಡಿರುವ ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.
80 ಡೆಸಿಬಲ್: ವಾರಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ 40 ಗಂಟೆ
83 ಡೆಸಿಬಲ್: ವಾರಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ 20 ಗಂಟೆ
86 ಡೆಸಿಬಲ್: ವಾರಕ್ಕೆ ಗರಿಷ್ಠ 10 ಗಂಟೆ
105 ಡೆಸಿಬಲ್: ಗರಿಷ್ಠ 10 ನಿಮಿಷ ಮಾತ್ರ
ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಶಬ್ದದ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಅವಧಿಯ ನಡುವಿನ ಅಪಾಯವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುವ ಅವಧಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಬಳಸುವಾಗ ಈ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ
ಹಾಡು ಕೇಳುವಾಗ ಸಾಧನದ ಗರಿಷ್ಠ ಧ್ವನಿ ಮಟ್ಟದ ಶೇ. 60ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿಡುವುದು ಉತ್ತಮ ಅಭ್ಯಾಸ. ಹೊರಗಿನ ಗದ್ದಲ ಹೆಚ್ಚಿರುವಾಗ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಏರಿಸುವ ಬದಲು, ಶಬ್ದವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಹೆಡ್‌ಫೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ಸಂಗೀತ ಕೇಳಲು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಮಟ್ಟದ ಧ್ವನಿಯ ಅಗತ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಿವಿಯೊಳಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಹಾಕುವ ಇಯರ್‌ಫೋನ್‌ಗಳ ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಕಿವಿಯ ನಾಳಿಯ ಚರ್ಮದಲ್ಲಿ ತುರಿಕೆ, ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ಹಾಗೂ ಸೋಂಕಿನ ಅಪಾಯವೂ ಹೆಚ್ಚಬಹುದು. ಕಿವಿಯ ನಾಳಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚದೆ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿ ನೀಡುವ ಕೆಲವು ಮಾದರಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಳೆಯ ಮೂಲಕ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಒಳಕಿವಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ Bone Conduction ಹೆಡ್‌ಫೋನ್‌ಗಳು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಆದರೆ ಇವುಗಳೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರೆ ಶ್ರವಣ ಹಾನಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ
ಹೆಡ್ಫೋನ್ ಬಳಕೆಯ ನಂತರ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಯ್‌ಗುಟ್ಟುವ ಶಬ್ದ (Tinnitus), ಕಿವಿ ಮುಚ್ಚಿದ ಅನುಭವ, ಮಾತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೇಳಿಸದಿರುವುದು ಅಥವಾ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಅತಿಯಾದ ಸಂವೇದನೆ ಕಂಡುಬಂದರೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಗತ್ಯ. ಇಂತಹ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಜೋರಾದ ಶಬ್ದದಿಂದ ದೂರವಿದ್ದು, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಕಿವಿ-ಮೂಗು-ಗಂಟಲು ತಜ್ಞರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕು.
ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದರೆ ಕೆಲವು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಶಬ್ದದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಹಾನಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಶ್ರವಣ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಾಣಿಸದಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಹಾನಿಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗದೇ ಉಳಿಯಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಅನುಮಾನವಿದ್ದರೆ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆವೃತ್ತಿಯ ಶ್ರವಣ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನೂ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ (WHO) ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಅಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಕೇಳುವ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದಾಗಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 100 ಕೋಟಿ ಯುವಜನರು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಬ್ದದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶ್ರವಣ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ನೆಚ್ಚಿನ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೇಳುವುದನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಧ್ವನಿಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ದೀರ್ಘಕಾಲ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೇಳುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕಿವಿಗೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ನೆನಪಿಡಿ, ನಿಮ್ಮ ನೆಚ್ಚಿನ ಹಾಡು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೇಳಬಹುದು; ಆದರೆ ಕಳೆದುಹೋದ ಶ್ರವಣ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಲ್ಲ!
ಆರೋಗ್ಯ, ಸೌಂದರ್ಯ, ಫಿಟ್‌ನೆಸ್, ಕಿಚನ್ ಟಿಪ್ಸ್‌, ಸಂಬಂಧ, ಫ್ಯಾಷನ್, ರೆಸಿಪಿ ಅಪ್ಡೇಟ್‌ಗಳಿಗಾಗಿ ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಸುವರ್ಣ ನ್ಯೂಸ್ ಫಾಲೋ ಮಾಡಿ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಒಂದೇ ಕ್ಲಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯ. ಏಷ್ಯಾನೆಟ್ ಸುವರ್ಣ ನ್ಯೂಸ್ ಅಧಿಕೃತ ಆ್ಯಪ್ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿ ಹಾಗು ಎಲ್ಲಾ ಅಪ್‌ಡೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ.