ಮೈಸೂರಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿತು 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿಲ್ಪ! ಮದ್ರಾಸ್ ಎಎಸ್‌ಐ ತಜ್ಞರ ಅಧ್ಯಯನ

ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಂಪಾಪುರದಲ್ಲಿ 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿಲ್ಪ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ನೀಡಲಿದ್ದು, ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಜೀವನ, ಪ್ರವಾಸ ಮತ್ತು ತತ್ವಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಅರಿಯಲು ಎಎಸ್‌ಐ ದೇಶಾದ್ಯಂತ 84000 ಹೆಚ್ಚು ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

ಮೈಸೂರು/ಚೆನ್ನೈ: ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ ತಾಲೂಕಿನ ಹಂಪಾಪುರ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿಲ್ಪವೊಂದು ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಇತಿಹಾಸದ ಕುರಿತು ಹೊಸ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಾಚೀನ ಇಟ್ಟಿಗೆ ರಚನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿರುವ ಈ ಶಿಲ್ಪವು ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆಯ (ASI) ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರ ತಜ್ಞರ ತಂಡ ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ. ಇದು 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ವಿಗ್ರಹವೆಂದು ಎಎಸ್‌ಐ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ತಂಡ ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ.

ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯದ ಬೃಹತ್ 'ಶಂಕರ ಶಾಸನ ಯೋಜನೆ'

ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಜೀವನ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರವಾಸಗಳು, ತಾತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅವರ ಬೋಧನೆಗಳ ಪ್ರಸರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಎಎಸ್‌ಐಗೆ ಈ ಶಿಲ್ಪದ ಪತ್ತೆ ಹೊಸ ಸುಳಿವು ನೀಡಿದೆ. ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಈ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿರುವ ಎಎಸ್‌ಐ ಶಿಲಾಶಾಸನ ವಿಭಾಗದ ನಿರ್ದೇಶಕ ಕೆ. ಮುನಿರತ್ನಂ ರೆಡ್ಡಿ, "ಈ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಐತಿಹಾಸಿಕತೆಯನ್ನು ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸುವ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ನೂತನ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದೆ," ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆರಂಭಿಕ ಶಾಸನಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ವಿರಳವಾಗಿವೆ. ಕ್ರಿ.ಶ. 500-515ರ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಗುಜರಾತ್‌ನ ತಾಮ್ರಫಲಕ ಶಾಸನವು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಅತ್ಯಂತ ಆರಂಭಿಕ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ತಮಿಳುನಾಡಿನ ತಿರುಚಿರಾಪಳ್ಳಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚೋಳಮದೇವಿಯಲ್ಲಿರುವ 11 ನೇ ಶತಮಾನದ ಶಾಸನವು ಅವರ ದಾರ್ಶನಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತದೆ.

"ಈ ಯೋಜನೆಯು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡರೆ, ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ದೇಶಾದ್ಯಂತದ ಪಯಣ, ಅವರ ತತ್ವಚಿಂತನೆ ಹಾಗೂ ಬೋಧನೆಗಳ ಪ್ರಸಾರದ ಬಗ್ಗೆ ನಿಖರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಆಧಾರಗಳು ಜಗತ್ತಿಗೆ ದೊರೆಯಲಿವೆ," ಎಂದು ತಿರುಪತಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಜಿ. ಶಂಕರನಾರಾಯಣನ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಪ್ರತಿಮೆ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೆಲ್ಲಿ?

ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆ.ಆರ್. ನಗರ ತಾಲೂಕಿನ ಹಂಪಾಪುರ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಇಟ್ಟಿಗೆ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಈ ಶಿಲ್ಪ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ನಿರ್ಮಾಣವು ಸುಮಾರು 9ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಶಿಲ್ಪದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಎಎಸ್‌ಐನ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರ ತಜ್ಞರ ತಂಡ ದೃಢಪಡಿಸಿರುವುದು ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ.

ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅದ್ವೈತ ವೇದಾಂತ ಪರಂಪರೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ ದಾರ್ಶನಿಕರು. ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನೇರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಶಾಸನಗಳು, ಶಿಲ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ದಾಖಲೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ದೊರೆತಿದೆ. ಹಂಪಾಪುರದಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿರುವ ಈ ಶಿಲ್ಪವು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಕುರಿತು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ನೀಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

84,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಶಾಸನಗಳ ಕೂಲಂಕಷ ಪರಿಶೀಲನೆ

ಎಎಸ್‌ಐ ಬಳಿ ಪ್ರಸ್ತುತ 84,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಚೀನ ಶಾಸನಗಳ ಬೃಹತ್ ದತ್ತಸಂಚಯವಿದೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆನ್ನಲಾದ 86 ಪ್ರಮುಖ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿರುವ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ತಜ್ಞರ ತಂಡ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಶ್ರೀಶೈಲಂ, ಕಾಂಚೀಪುರಂ, ಚಿದಂಬರಂ ಶಾಸನಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ

ಶಾಸನಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಎಎಸ್‌ಐನ ಲಭ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಶ್ರೀಶೈಲಂನಲ್ಲಿ 645, ಕಾಂಚೀಪುರಂನಲ್ಲಿ 625, ಚಿದಂಬರಂನಲ್ಲಿ 352 ಹಾಗೂ ತಿರುಪತಿಯಲ್ಲಿ 159 ಶಾಸನಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ.

ಈ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು, ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ಅಥವಾ ಅವರ ತಾತ್ವಿಕ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಗಳಿವೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ತಜ್ಞರು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ತಿಳಿದಿರುವ ಇತಿಹಾಸದ ಜತೆಗೆ ಹೊಸ ದಾಖಲೆಗಳೂ ಸಂಶೋಧಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಇವುಗಳ ಹೊರತಾಗಿ ಶೃಂಗೇರಿ, ಗೋಕರ್ಣ, ತಿರುವನಂತಪುರಂ, ವಾರಣಾಸಿ, ಬದರಿನಾಥ, ದ್ವಾರಕಾ ಮತ್ತು ಪುರಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಚೋಳರ ಕಾಲದ 'ಪ್ರದೀಪಕ' ಶಾಸನದ ಮಹತ್ವ

ಈ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ವೇಳೆ ತಿರುಚಿಯ ಚೋಳಮದೇವಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕೈಲಾಸನಾಥ ದೇವಾಲಯದ ದ್ವಿಭಾಷಾ (ಸಂಸ್ಕೃತ-ತಮಿಳು) ಶಾಸನವು ಮರು-ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಚೋಳ ರಾಜ ವೀರರಾಜೇಂದ್ರನ (ಕ್ರಿ.ಶ. 1065) ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದ ಈ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ, ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ (ಭಗವತ್ಪಾದರ) 'ಶಾರೀರಕ ಭಾಷ್ಯ' ಕುರಿತು ಚಿದಾನಂದ ಪಿದಾರಾರ್ ಬರೆದ 'ಪ್ರದೀಪಕ' ಎಂಬ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಶಿಕ್ಷಕನ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಭೂಮಿ ನೀಡಿದ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಚೋಳಮದೇವಿಯ ಶಾಸನದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಖ್ಯಾತ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಆರ್. ನಾಗಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಹಿಂದೆಯೇ ಗುರುತಿಸಿದ್ದರು. 1991ರಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಬಗ್ಗೆ ವರದಿ ಆಗಿತ್ತು. ಚೋಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಭಾಷ್ಯವನ್ನು 'ಭಗವದ್ ಪಾದೀಯಂ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬ ಅಂಶವೂ ಈ ವರದಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. 11ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲೇ ಚೋಳ ಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದು ಪ್ರಬಲ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ಶಂಕರ ಭಾಷ್ಯವನ್ನು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ 'ಭಗವದ್‌ಪಾದೀಯಂ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಈ ಶಾಸನವು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಶಾಸನಗಳ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ

ಅಮರಾವತಿಯ ಕೆಲವು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೂ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದರೆಂಬ ಹೊಸ ಕುರುಹುಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಆ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಎಎಸ್‌ಐ ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಶೋಧನಾ ತಂಡಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಗತಿಯ ಪರಿಶೀಲನೆ ಹಾಗೂ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಎಎಸ್‌ಐ ಉನ್ನತಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹತ್ವದ ಸಭೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಅಮರಾವತಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದರೆಂಬ ಮಾಹಿತಿ ದೊರೆತಿದೆ ಎಂದು ಮುನಿರತ್ನಂ ರೆಡ್ಡಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ನವೆಂಬರ್ 6ರಂದು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಭೆ

ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಗತಿ, ಮುಂದಿನ ಸಂಶೋಧನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನದ ರೂಪುರೇಷೆಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ಎಎಸ್‌ಐನ ಶಿಲಾಶಾಸನ ವಿಭಾಗದ ನಿರ್ದೇಶಕ ಕೆ. ಮುನಿರತ್ನಂ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರು ನವೆಂಬರ್ 6ರಂದು ಕೇಂದ್ರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಲಿದ್ದಾರೆ.

ಯೋಜನೆಯಡಿ ಗುರುತಿಸಿ, ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ದೃಢೀಕರಿಸಲಾದ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಳಿಕ ಅವುಗಳನ್ನು 'ಭಾರತ್‌ಶ್ರೀ' ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಹಂಪಾಪುರದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ನಡೆಯಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಡುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.