ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಹವಾಮಾನ ಮಾಹಿತಿ ! ₹68 ಸಾವಿರದ ಉಪಗ್ರಹ ರಿಸೀವರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ 12ನೇ ತರಗತಿ ಹೈದರಾಬಾದ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ

ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನ 12ನೇ ತರಗತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಆಗಮ್ ಜೈನ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಹವಾಮಾನ ಉಪಗ್ರಹಗಳಿಂದ ಮೋಡಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ₹68 ಸಾವಿರ ಮೌಲ್ಯದ 'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ಸಾಧನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಸೆರಾಜ್ ಕಣಿವೆಯ 10 ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಘಟಕಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲು ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಹೈದರಾಬಾದ್: ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಆಲೋಚನೆಗಳಿಗ, ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನ 12ನೇ ತರಗತಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಆಗಮ್ ಜೈನ್ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ. ಹಿಮಾಲಯದ ದುರ್ಗಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಹಾಗೂ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಂಡರೂ ಹವಾಮಾನ ಸಂಬಂಧಿತ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ನೆರವಾಗುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ಉಪಗ್ರಹ ರಿಸೀವರ್ ಅನ್ನು ಅವರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸುಮಾರು ₹68,000 ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿರುವ ಈ ಸಾಧನವು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಹವಾಮಾನ ಉಪಗ್ರಹಗಳಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಮೋಡಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ.

ಹಿಮಾಲಯದ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆ, ಭೂಕುಸಿತ ಸೇರಿದಂತೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನದ ಕುರಿತು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಸವಾಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಆಗಮ್ ಜೈನ್ 'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ಎಂಬ ಉಪಗ್ರಹ ಆಧಾರಿತ ಹವಾಮಾನ ರಿಸೀವರ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ವರ್ಕ್ ಆಗುತ್ತೆ

ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಪಡೆಯಲು ಬಹುತೇಕ ಜನರು ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅದರಲ್ಲೂ ಹಿಮಾಲಯದ ದೂರದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಲಭ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾರೀ ಮಳೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಹವಾಮಾನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗಳು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ.

ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹವಾಮಾನ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಿಗೆ ಹವಾಮಾನ ಸಂಬಂಧಿತ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಆಗಮ್ ಜೈನ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಂಪರ್ಕದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ 'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ಸಾಧನವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ರಿಸೀವರ್ ಹವಾಮಾನ ಉಪಗ್ರಹಗಳಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಮೋಡಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮೊಬೈಲ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಅಥವಾ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸೇವೆ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೂ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಿಮಾಲಯದಂತಹ ದುರ್ಗಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರಿಗೆ ಹವಾಮಾನದ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಲು ಇದು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲವಾಗಿ ನೆರವಾಗಬಹುದು. ಪ್ರತಿಕೂಲ ಹವಾಮಾನದಿಂದ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಡಿತಗೊಂಡಾಗಲೂ ಉಪಗ್ರಹ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಅವಕಾಶ ಈ ಸಾಧನದ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾಗಿದೆ.

10 ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಉಪಗ್ರಹ ರಿಸೀವರ್‌ಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ ಯೋಜನೆ

ಆಗಮ್ ಜೈನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿರುವ ಈ ಸಾಧನವನ್ನು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಮಂಡಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೆರಾಜ್ ಕಣಿವೆಯ 10 ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಮೂರು 'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ರಿಸೀವರ್‌ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲು ಪ್ಲ್ಯಾನ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿ ಘಟಕವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅಂದಾಜು ₹68,000 ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತದೆ. ಲಭ್ಯವಿರುವ ವಿವಿಧ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಈ ಸಾಧನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿರುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ವಿಶೇಷ. ದುಬಾರಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸದೆ, ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುವ ಪರಿಹಾರ ರೂಪಿಸಿರುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಯ ಯಶಸ್ವಿ ಬಳಕೆಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯೂ ಅಗತ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ತಂಡ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಅದರಂತೆ, ಸಾಧನಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಮೂವರು ಸ್ಥಳೀಯ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೇ ಈ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಸಾಧನಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹಳ್ಳಿಗಳ ಜನರಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಇದು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಲಿದೆ.

ಇದು ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲ

'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ಯೋಜನೆಯ ಕುರಿತು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ವಿಚಾರವನ್ನು ಅದರ ತಂಡ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ಸಾಧನವನ್ನು ಮೋಡ ಸ್ಫೋಟ ಅಥವಾ ಮೇಘಸ್ಫೋಟ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ನೀಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು. ಹಾಗೆಯೇ, ಇದು ಅಧಿಕೃತ ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳು, ಹವಾಮಾನ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳು ಅಥವಾ ತುರ್ತು ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವೂ ಅಲ್ಲ.

ಬದಲಾಗಿ, ಹವಾಮಾನ ಉಪಗ್ರಹಗಳಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯರು ಹವಾಮಾನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತೊಂದು ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ ಲಭ್ಯವಾಗಲಿದೆ.

ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪಗಳ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಆದರೆ, ಅಧಿಕೃತ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಸೂಚನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆಗಳ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲೂ ಆಸಕ್ತಿ

ಆಗಮ್ ಜೈನ್ ಅವರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಸಕ್ತಿ ಕೇವಲ ಹವಾಮಾನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ, ಪರಿಸರ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. 'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದರೂ, ಇದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಹಲವು ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದ ರಾತ್ರಿ ಆಕಾಶದ ಹೊಳಪು ಮತ್ತು ಬೆಳಕಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಅವರು ಸತತ 24 ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ನಗರದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಟ್ಟು 25 ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ ಆಕಾಶದ ಹೊಳಪನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಮೂಲಕ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬೆಳಕಿನ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ. ನಗರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಬೆಳಕಿನ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ರಾತ್ರಿ ಆಕಾಶದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕತ್ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾಗುವ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಇದಾಗಿದೆ.

ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಖಗೋಳ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣದ ಬಗ್ಗೆಯೂ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ಆಗಮ್ ಜೈನ್, 'ಎ ವಿಂಡೋ ಟು ದಿ ಯೂನಿವರ್ಸ್' ಎಂಬ ಖಗೋಳ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಪುಸ್ತಕವನ್ನೂ ಸ್ವತಃ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಯುವ ಆವಿಷ್ಕಾರಕನ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಮೆಚ್ಚುಗೆ

ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಆಗಮ್ ಜೈನ್ ಅವರ ಪ್ರಯತ್ನ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ದುರ್ಬಲವಾಗಿರುವ ಹಿಮಾಲಯದ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಬಹುದಾದ ಸಾಧನವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿರುವುದು ಅವರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಒಂದು ಕಡೆ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದ ಕುರಿತು ಅಧ್ಯಯನ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಪರಿಸರ ಸಂಶೋಧನೆ ಹಾಗೂ ಹವಾಮಾನ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮೂಲಕ ಅವರು ತಮ್ಮ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದಾರೆ.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಕೇವಲ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ದೂರದ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಜನರಿಗೂ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ 'ಸಮ್ಮಿಟ್ ಸಾಥಿ' ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಹಿಮಾಲಯದ 10 ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದರೆ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಂಪರ್ಕದ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಿಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಉಪಗ್ರಹ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲ ಸಿಗಲಿದೆ.