ಉಡುಪಿಯ ಅದಾನಿ ಪವರ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಹಗರಣದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಸ್ಕಾಮ್‌ಗಳಿಗೆ ₹1,000 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಭಾರಿ ನಷ್ಟದ ಹೊರೆ!

ಅದಾನಿ ಪವರ್ ಒಡೆತನದ ಯುಪಿಸಿಎಲ್ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಸ್ಕಾಂಗಳ ನಡುವಿನ ವಿದ್ಯುತ್ ಸುಂಕದ ವಿವಾದದಿಂದಾಗಿ ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲೆ ₹1,000 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಎಸ್ಕಾಂಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಪಾವತಿಸಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಮುಂದಾಗಿವೆ. ಈ ಕುರಿತ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ವಿದ್ಯುತ್ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯ ನಿರ್ಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರು: ಅದಾನಿ ಪವರ್ ಒಡೆತನದ 'ಉಡುಪಿ ಪವರ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' (UPCL) ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸರಬರಾಜು ಕಂಪನಿಗಳ (ESCOMs) ನಡುವಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸುಂಕ ವಿವಾದವು ಈಗ ಹೊಸ ತಿರುವು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ ಎಸ್ಕಾಂಗಳಿಗೆ ₹1,000 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣಕಾಸಿನ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಅದಾನಿ ಪವರ್‌ನ ಇನ್‌ವಾಯ್ಸ್‌ಗಳಿಗೆ ತಡೆ ನೀಡಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದ ನಂತರ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ವಿಷಯವು ವಿದ್ಯುತ್ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಿಂತಿದೆ.

ವಿವಾದದ ಮೂಲ:

ಯುಪಿಸಿಎಲ್ ಯೋಜನೆಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಸುಂಕದ ದರಪಟ್ಟಿ 2012 ರಿಂದಲೂ ಹಲವು ಬಾರಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯಾಗುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ. 2010ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆಯೋಗ (CERC) ಉಡುಪಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಹಾಗೂ ಅಂತಿಮ ಸುಂಕಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿತು. 2013-2014ರಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯು (APTEL) ಎಸ್ಕಾಂಗಳು ತಮ್ಮ ಬಾಕಿ ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ಸುಂಕಗಳನ್ನು ಕಂತುಗಳಲ್ಲಿ ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿತು. ಎಪಿಟಿಇಎಲ್ ಮತ್ತು ಸಿಇಆರ್‌ಸಿ ನೀಡಿರುವ ಸತತ ಆದೇಶಗಳಿಂದಾಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ದರಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಬಡ್ಡಿ ಹಾಗೂ ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಪಾವತಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ವಿವಾದದ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲವಾಗಿದೆ.

₹786 ಕೋಟಿಯಿಂದ ₹1,005 ಕೋಟಿವರೆಗೆ ತಲುಪಿದ ಕ್ಲೇಮ್!

ಅದಾನಿ ಪವರ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಒಟ್ಟು ₹786 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಕ್ಲೇಮ್ ಮಾಡಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ₹423 ಕೋಟಿ ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಹಾಗೂ ₹363 ಕೋಟಿ ಸಂಚಿತ ಬಡ್ಡಿ ಸೇರಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಪವರ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (PCKL) ಮತ್ತು ಡಿಸ್ಕಾಮ್‌ಗಳು ಈ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ, ತಾಲೂಕು ಹಂತದ ಸಮನ್ವಯದ ಪ್ರಕಾರ ತಾವೂ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಅಸಲು ಮೊತ್ತ ₹419 ಕೋಟಿ ಮಾತ್ರ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದವು.

ಆದರೆ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ ಡಿಸ್ಕಾಮ್‌ಗಳು ಅದಾನಿ ಪವರ್ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಒಟ್ಟು ₹1,005 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಪಾವತಿಸಿವೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ 'ಬೆಸ್ಕಾಂ' (BESCOM) ಒಂದೇ ಬರೋಬ್ಬರಿ ₹456 ಕೋಟಿ (ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಶೇ. 45) ಪಾವತಿಸಿದೆ ಎಂದು ಇಂಧನ ಇಲಾಖೆಯ ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.

ಈ ₹1,005 ಕೋಟಿ ಹೊರೆಯನ್ನು ಭರಿಸುವವರು ಯಾರು?

ಬೆಸ್ಕಾಂ ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರೆ ಎಸ್ಕಾಂಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ಅದಾನಿ ಪವರ್‌ಗೆ ನೀಡಿರುವ ಹಣವನ್ನು ಮಾಸಿಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರುವ 'ಇಂಧನ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಖರೀದಿ ವೆಚ್ಚ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ' (FPPCA) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿವೆ. ಎಸ್ಕಾಂಗಳು ಆರಂಭಿಕ ಸುಂಕದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಿರುವ ಚಕ್ರಬಡ್ಡಿ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿ ಕೋರಿ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆಯೋಗದ ಕದ ತಟ್ಟಿವೆ. ಆದರೆ ಕೆಇಆರ್‌ಸಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮರುಪಾವತಿಯನ್ನು ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದೆ. ಎಸ್ಕಾಂಗಳು ಕಾನೂನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸರಳ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮರುಪಡೆಯಬಹುದೇ ಹೊರತು, ಅದಾನಿ ಪವರ್ ಕೋರಿರುವ ಚಕ್ರಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಹೇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಕೆಇಆರ್‌ಸಿ ವಾದವಾಗಿದೆ.

ಕೇಂದ್ರ ವಿದ್ಯುತ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಆಯೋಗವು ಜನವರಿ 7, 2026 ರಂದು ನೀಡಿದ ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಡಿಸ್ಕಾಮ್‌ಗಳ ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ್ದು, ಎಪಿಟಿಇಎಲ್ ನೀಡುವ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈಗ ಎಸ್ಕಾಂಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ವಿದ್ಯುತ್ ಗ್ರಾಹಕರ ಭವಿಷ್ಯ ನಿಂತಿದೆ.

ಈ ಸ್ಥಾವರ ಎಲ್ಲಿದೆ?

ಕರ್ನಾಟಕದ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎಲ್ಲೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಆಧಾರಿತ ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರವಾಗಿದೆ. ಅದಾನಿ ಪವರ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಒಟ್ಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 1200 MW. ಇಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವಿದ್ಯುತ್‌ನಲ್ಲಿ ಶೇ. 90ರಷ್ಟು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಶೇ. 10ರಷ್ಟು ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಸರಬರಾಜಾಗುತ್ತದೆ.