₹45,000 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಚೀನಾ ಹಾಗೂ ಬಾಂಗ್ಲಾ ಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ರೈಲು ಜಾಲ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಭಾರತ ಚಿಂತನೆ

ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು, ಭಾರತವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ₹45,000 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದೆ. ಈ 'ದ್ವಿ-ಬಳಕೆ' ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ನಾಗರಿಕ ಸಂಚಾರದ ಜೊತೆಗೆ, ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸೇನಾಪಡೆಗಳ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಚಲನವಲನಕ್ಕೂ ನೆರವಾಗಲಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ಚೀನಾದ ಗಡಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಭಾರತದ ಪ್ರತಿತಂತ್ರವಾಗಿದೆ.

ನವದೆಹಲಿ: ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭದ್ರತೆ ಹಾಗೂ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ತನ್ನ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಬಲಪಡಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ, ನೆರೆ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಾದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಚೀನಾ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶಗಳ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ₹45,000 ಕೋಟಿ ($4.7 ಬಿಲಿಯನ್) ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲವನ್ನು ಆಧುನೀಕರಿಸಲು ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಯೋಜಿಸಿದೆ ಎಂದು ಮೂಲಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಬ್ಲೂಮ್‌ಬರ್ಗ್ (Bloomberg) ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ.

22% ಬಜೆಟ್ ಗಡಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಕ್ಕೆ ಮೀಸಲು

ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸದ ಚರ್ಚೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಂದಿನ 18 ರಿಂದ 24 ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ (ಅಂದರೆ ಮುಂದಿನ 2 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ) ಈ ಬೃಹತ್ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಿನಿಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಒಟ್ಟಾರೆ ರೈಲ್ವೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ವೆಚ್ಚ ಮಾಡುವ ಒಟ್ಟು ಹಣದಲ್ಲಿ ಶೇ. 22 ರಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಕೇವಲ ಗಡಿ-ರಾಜ್ಯಗಳ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೇ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಅಸ್ಸಾಂ ಮತ್ತು ಹಲವು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ರೈಲು ಹಳಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ರೈಲ್ವೆ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳ ನವೀಕರಣ, ಹಾಗೂ ಹಾಲಿ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಬಲಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಳೆದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈಶಾನ್ಯ ಗಡಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸೇತುವೆಗಳು ಮತ್ತು ಸುರಂಗ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ರೈಲು ಜಾಲ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ $3.4 ಬಿಲಿಯನ್ ವೆಚ್ಚ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಯೋಜನೆಯು ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಗಡಿ ಸಮೀಕರಣಗಳು

ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ತನ್ನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಹಾಗೂ ಮಿಲಿಟರಿ ನಿಲುವನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಹೊರಬಿದ್ದಿದೆ. ಆರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ಮಾರಕ ಘರ್ಷಣೆಯ ನಂತರ ಪ್ರಸ್ತುತ ಚೀನಾದೊಂದಿಗಿನ ಗಡಿ ಬಾಂಧವ್ಯವು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಸ್ಥಿರತೆಯತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದೊಂದಿಗೆ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಶಸ್ತ್ರ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ನಡೆದಿತ್ತು. 2024 ರ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸತ್ತಾಂತರಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು, ಈ ಹಿಂದೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಕೊಂಚ ಸಂಕೀರ್ಣಗೊಳಿಸಿವೆ.

'ದ್ವಿ-ಬಳಕೆ' ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ನೆರವು

ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸಂಚಾರ ಅನುಕೂಲ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, 'ದ್ವಿ-ಬಳಕೆಯ' (Dual-use) ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ ರೈಲು ಸಂಚಾರ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಈ ಜಾಲವು, ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸೇನಾ ತುಕಡಿಗಳ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಚಲನವಲನಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗಲಿದೆ.

ಹಿಮಾಲಯನ್ ವಲಯ, ಸಿಲಿಗುರಿ ಕಾರಿಡಾರ್ (ಚಿಕನ್ಸ್ ನೆಕ್) ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಂತಹ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲೂ ಸುಗಮವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ (All-weather) ರೈಲು ಜಾಲ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಲಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಗಡಿಗೆ ಸೇನಾ ಪಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಸಮಯ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿದೆ. ನೆರೆ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಯಾವುದೇ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ನವದೆಹಲಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಹಾಗೂ ಭದ್ರವಾದ ಪೂರೈಕೆ ಮಾರ್ಗ ದೊರೆಯಲಿದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಿಂದ ವಂಚಿತವಾಗಿದ್ದ ಗಡಿನಾಡಿನ ದೂರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸುಲಭ ಸಂಪರ್ಕ ಸಿಗಲಿದೆ.

ಸಕ್ರಿಯಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳು

ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಈಗಾಗಲೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ 1,450 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಹೊಸ ರಸ್ತೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಚೀನಾ-ಭೂತಾನ್-ಭಾರತದ ಗಡಿ ಸಂಗಮವಾದ ಡೋಕ್ಲಾಮ್ ಸಮೀಪ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನವೀಕರಣಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯನ್ನು ದೇಶದ ಇತರೆ ಭಾಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಚನಾಬ್ ರೈಲ್ವೆ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ಒಂದು ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,700 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಹೊಸ ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸಿದೆ. ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಸೈನಿಕ ವಿಮಾನಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಾಗಿ, 1962 ರ ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಂಡಿದ್ದ 'ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಗ್ರೌಂಡ್ಸ್' (ALG) ವಾಯುನೆಲೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಚೀನಾದ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿತಂತ್ರ

ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, 2017 ರ ಡೋಕ್ಲಾಮ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ನಂತರ ಚೀನಾ ತನ್ನ ಗಡಿ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಹೆಲಿಪೋರ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ರಸ್ತೆಗಳಂತಹ ದ್ವಿ-ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಚೀನಾದ 'ಪೀಪಲ್ಸ್ ಲಿಬರೇಶನ್ ಆರ್ಮಿ'ಗೆ (PLA) ಸೈನಿಕರು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಗಡಿಗೆ ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ರವಾನಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರ ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಭಾರತವು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವ ಈ ₹45,000 ಕೋಟಿಯ ರೈಲ್ವೆ ಯೋಜನೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವೆಂದು ತಜ್ಞರು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ್ದಾರೆ.