ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ: ಹಂದಿ ಅಂತ ಮೂಗು ಮರಿಯಬೇಡಿ, ಇದನ್ನು ಕಲೀರಿ!

ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯ ನೀತಿ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದಲೂ ನಾವು ಬದುಕಿನ ಅಮೂಲ್ಯ ಪಾಠಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಬಹುದು. ಹಂದಿ, ಗೂಬೆ, ಮುಂಗುಸಿ ಇವು ಯಾವುವೂ ಕೀಳು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲ. ಸರಿಯಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದರೆ ಯಾವುದೋ ಒಂದೆರಡು ಗುಣ ನಾವು ಅವುಗಳಿಂದ ಕಲಿತು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬಹುದು. 

ಪ್ರಾಣಿಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದಲೂ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ನಾವು ಬದುಕಲು ಕಲಿಯಬೇಕು ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಆಚಾರ್ಯ ಚಾಣಕ್ಯರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆಯೇ ಇದೆ. ತಮ್ಮ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಹಲವು ಸೂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಗೂಬೆ, ನರಿ, ಹಂದಿ, ಹಾವು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಮನುಜರು ಕಲಿಯಬೇಕಾದ ಗುಣಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವನ್ನು ನೋಡೋಣ.

ಹಂದಿಯಿಂದ ಏನನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕು?

ಅವಮಾನಕ್ಕೆ ಜಗ್ಗದೆ ಬದುಕುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಚಾಣಕ್ಯನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಹಂದಿಯಿಂದ ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ. ಹಂದಿ ಎಲ್ಲಿಂದಲೂ ತಿರಸ್ಕಾರಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ಅದು ತನಗಿಷ್ಟದಂತೆ ಬದುಕುವುದನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಲೋಕ ನಿಂದಿಸಿದರೂ ಗುರಿ ಬಿಡಬೇಡ. ಯಶಸ್ಸು ಸಮಾಜದ ಮೆಚ್ಚುಗೆಗಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಬದುಕಿನ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ. ಹಾಗೇ ಹಂದಿ ಎಲ್ಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ಬದುಕುತ್ತದೆ — ಚಳಿಯಲ್ಲಿ, ಬಿಸಿಲಲ್ಲಿ, ಕಸದಲ್ಲೂ ಸಹ. ಪಾಠವೆಂದರೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅಳಲಬೇಡ, ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳು.

ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವವನೇ ಬದುಕಿನ ಆಟದಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲುವವನು.

ಹಂದಿಗೆ ಗೌರವದ ಅರಿವು ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಬದುಕುವ ಜಾಣ್ಮೆ ಇದೆ. ಅಹಂಕಾರ ಬದುಕಿಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಚಾತುರ್ಯವೇ ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ. ಬದುಕು ಎಂದರೆ ಶುದ್ಧತೆಯಲ್ಲ, ಚಾಣಾಕ್ಷತೆಯಲ್ಲ. ಹಂದಿ ಸ್ವಚ್ಛತೆಯ ಮಾದರಿ ಅಲ್ಲ, ಆದರೂ ಬದುಕು ಗೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಶುದ್ಧತೆಯ ಭ್ರಮೆಗಿಂತ, ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಮುಖ್ಯ. ಹಂದಿ ಬೇಟೆಯ ಪ್ರಾಣಿಯೇ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಭಯದಿಂದ ಕುಸಿದುಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ. ತಿರುಗಿಬೀಳುತ್ತದೆ. ಭಯವೇ ಸೋಲಿನ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ. ಮುಂದೆ ನುಗ್ಗುವವನೇ ಉಳಿಯುವವನು. ಲೋಕ ನಿಂದಿಸಿದರೂ ಬದುಕು ಕಲಿಸುವ ಪಾಠವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡಬೇಡ ಎಂಬುದು ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಸಾರ.

ಚಾಣಕ್ಯನ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗೂಬೆ

ಗೂಬೆ, ಚಾಣಕ್ಯನ ಪ್ರಕಾರ, ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯ, ತಾಳ್ಮೆಯ ಮತ್ತು ಸಮಯಜ್ಞಾನದ ಪ್ರತೀಕ. ಗೂಬೆ ಮೌನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನೋಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ, ಅಳೆಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಚಾಣಕ್ಯನ ಪಾಠವೆಂದರೆ, ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಮಾತನಾಡಬೇಡ. ಮಾತಿಗಿಂತ ಮೌನವೇ ಶಕ್ತಿ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುವವನಲ್ಲ, ಸಮಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದದ್ದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೇಳುವವನು ಜಾಣ. ಸಮಯ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ ಗೂಬೆ. ಗೂಬೆ ಹಗಲು ಮೌನ, ರಾತ್ರಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ. ಎಲ್ಲ ಸಮಯವೂ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಸರಿ ಸಮಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವವನೇ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾನೆ.

ದೂರದೃಷ್ಟಿ ಇರಲಿ. ಗೂಬೆ ಕತ್ತಲಲ್ಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ, ಸಂಕಷ್ಟ, ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟ ದೃಷ್ಟಿ ಹೊಂದುವುದು ನಾಯಕತ್ವ. ಭಾವನೆಗಿಂತ ಬುದ್ಧಿಗೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ನೀಡಿ. ಗೂಬೆ ಭಾವೋದ್ರೇಕದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾವನೆಗಳು ಕ್ಷಣಿಕ, ತಂತ್ರಬುದ್ಧಿ ಶಾಶ್ವತ. ಹಾಗೇ ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ ಜ್ಞಾನ ಪ್ರದರ್ಶನ ಬೇಡ. ಗೂಬೆ ತನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನ ಶಬ್ದವಿಲ್ಲದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಹಂಕಾರ ತೋರಿಸದೆ ಫಲ ಪಡೆಯುವುದೇ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ. ಮೌನ, ಸಮಯಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ದೂರದೃಷ್ಟಿ — ಈ ಮೂರನ್ನು ಹೊಂದಿದವನು ಎಂದಿಗೂ ಸೋಲುವುದಿಲ್ಲ.

ಮುಂಗುಸಿಯಿಂದ ಏನನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕು?

ಶತ್ರುವಿನ ಗಾತ್ರ ನೋಡಿ ಹೆದರಬೇಡ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ ಪಾಠ. ಮುಂಗುಸಿ ಹಾವಿನಿಗಿಂತ ಸಣ್ಣದು. ಆದರೂ ಹಾವಿನೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿ ಗೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಶತ್ರುವಿನ ಬಲಕ್ಕಿಂತ ನಿನ್ನ ತಂತ್ರ ಮುಖ್ಯ. ಮುಂಗುಸಿ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ, ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ತಂತ್ರ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಕಾಶ ಕೈ ತಪ್ಪುವ ಮೊದಲು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವವನೇ ಬುದ್ಧಿವಂತ. ಭಯವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ಮುಂಗುಸಿಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆ. ಅದು ಭಯಕ್ಕೆ ಜಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಒಂದು ಗುರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಗಮನ ಕೊಡಬೇಕು. ಮುಂಗುಸಿ ಹಾವಿನ ಕಣ್ಣಿನ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಗಮನ ಇಡುತ್ತದೆ. ಬಹಳ ಯೋಚನೆ ಸೋಲಿಗೆ ದಾರಿ, ಒಂದೇ ಗುರಿ ಜಯಕ್ಕೆ ದಾರಿ. ಮುಂಗುಸಿ ಗರ್ಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೂ ಹಾವನ್ನು ಸೋಲಿಸುತ್ತದೆ. ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ ಆಡಂಬರದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ, ಫಲಿತಾಂಶದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಮುಂಗುಸಿ ಹಾವಿನ ವಿಷಕ್ಕೆ ತಾನೇ ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಅದಕ್ಕೆ ತಯಾರಿ ನೀಡಿದೆ. ಅಪಾಯ ಬರೋದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಸಿದ್ಧತೆ ಇರಬೇಕು. ಚಾಣಕ್ಯನೀತಿಯ ಅಂತಿಮ ಸಾರವೆಂದರೆ, ನೀನು ಸಣ್ಣವನು ಎಂದು ಸ್ವತಃ ತಗ್ಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಡ. ಬುದ್ಧಿಯಿದ್ದರೆ ಬಲ ಸ್ವತಃ ಬರುತ್ತದೆ.