ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗೋದು ಯಾಕೆ? ಈ 2 ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಆರ್ಭಟ!

ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಏಳುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ವರ್ಷದ ಎರಡು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲೇ ಇವುಗಳ ಅಬ್ಬರ ಹೆಚ್ಚು. ಹೀಗೆ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಲು ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಕಾರಣವಿದೆ. ಏನದು ಕಾರಣ ತಿಳಿಯಿರಿ.

ಭಾರತದ ಕರಾವಳಿ ತೀರಗಳಿಗೆ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು (Cyclones) ಹೊಸದೇನಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿರುವ ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಪೂರ್ವ ತೀರದ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಚಂಡಮಾರುತಗಳ ಅಬ್ಬರ ಸದಾ ಒಂದು ಕೈ ಹೆಚ್ಚೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಅಪ್ಪಳಿಸಿದ ಪ್ರಬಲ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ಒಡಿಶಾ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳವನ್ನು ತತ್ತರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿವೆ. ಹವಾಮಾನ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರಕ್ಕಿಂತ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ!

ಹಾಗಾದರೆ, ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲೇ ಇಷ್ಟೊಂದು ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಲು ಕಾರಣವೇನು? ಅದರಲ್ಲೂ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಇವು ಭೀಕರ ರೂಪ ತಾಳುವುದು ಏಕೆ? ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:

1. ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಚನೆ:

ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯು ಮೂರು ಕಡೆಗಳಿಂದ ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ (Landlocked). ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಆಳ ಕಡಿಮೆ. ಸುತ್ತಲೂ ಭೂಮಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯ ವೇಗ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಜೊತೆಗೆ ಶಾಂತವಾದ ವಾತಾವರಣವು ಮೋಡಗಳು ಒಂದೇ ಕಡೆ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ಸುಳಿಗಾಳಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳಲು ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದಂತಿದೆ.

2. ನದಿಗಳು ತರುವ ಸಿಹಿನೀರಿನ ‘ರಹಸ್ಯ ಕವಚ’:

ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ಶಕ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಕನಿಷ್ಠ 26 ರಿಂದ 28 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ ಇರಬೇಕು. ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಸದಾ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಭಾರತದ ಜೀವ ನದಿಗಳು!

ಗಂಗಾ, ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ, ಮಹಾನದಿ, ಗೋದಾವರಿ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಗಳು ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಿಹಿನೀರನ್ನು ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಗೆ ತಂದು ಸುರಿಯುತ್ತವೆ.

ಸಿಹಿನೀರು ಉಪ್ಪುನೀರಿಗಿಂತ ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಹಗುರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅದು ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲೇ ಒಂದು ತೆಳುವಾದ ‘ಹಾಳೆಯಂತೆ’ (Layer) ತೇಲುತ್ತದೆ.

ಈ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಪದರವು ಸಮುದ್ರದ ಆಳದಲ್ಲಿರುವ ತಂಪಾದ ನೀರು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬರದಂತೆ (Upwelling) ತಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಸದಾ ಬಿಸಿಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿದು, ಹುಟ್ಟುವ ಸಣ್ಣ ವಾಯುಭಾರ ಕುಸಿತಕ್ಕೂ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅಪಾರ ಶಾಖ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ಅದನ್ನು ಹೆಮ್ಮಾರಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.

3. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಆರ್ಭಟ ಹೆಚ್ಚೇಕೆ?

ವರ್ಷದ 12 ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮತ್ತು ವಿನಾಶಕಾರಿ ಚಂಡಮಾರುತಗಳು ದಾಖಲಾಗುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳು:

ಹಿಂಗಾರು ಮಾರುತಗಳ ಆರಂಭ (Post-Monsoon): ಜೂನ್‌ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ವರೆಗೆ ಅಬ್ಬರಿಸುವ ನೈಋತ್ಯ ಮಾನ್ಸೂನ್ (ಮುಂಗಾರು) ಮಾರುತಗಳು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತದಿಂದ ಕಾಲ್ತೆಗೆಯುತ್ತವೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಗಾಳಿಯ ದಿಕ್ಕು ಬದಲಾಗಿ ಮಾರುತಗಳು ಶಾಂತವಾಗುತ್ತವೆ.

ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡ ಶಾಖ: ಸುದೀರ್ಘ ಬೇಸಿಗೆ ಮತ್ತು ಮುಂಗಾರಿನ ಬಳಿಕ ಸಮುದ್ರದ ನೀರು ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಾಖವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

ಅನುಕೂಲಕರ ವಾತಾವರಣ: ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು (Vertical Wind Shear) ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತವೆ. ಈ ಶಾಂತ ವಾತಾವರಣವು ಸಣ್ಣ ಸುಳಿಗಾಳಿಯು ಯಾವುದೇ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರದ ಭೀಕರ ಚಂಡಮಾರುತವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಅತ್ಯಂತ ಪೂರಕ ವಾತಾವರಣ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಕೃತಿಯ ಈ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಚಕ್ರದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿಯೇ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯು ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಚಂಡಮಾರುತಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ 'ಹಾಟ್‌ಸ್ಪಾಟ್' ಆಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.