ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ ಜತೆ 1.44 ಚದರ ಮೈಲಿ ಭೂಮಿ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಕೇಂದ್ರದ ನಿರ್ಧಾರ, ಗಡಿ ವಿವಾದ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಭಾರತ ಬಿಗ್ ಮೂವ್!

ದಶಕಗಳ ಭಾರತ-ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಗಡಿ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಭೂಭಾಗಗಳ ವಿನಿಮಯ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮಣಿಪುರದ ಚಂಡೇಲ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿವಾದಿತ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಗಡಿ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಸ್ಥಳೀಯ ವಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ನವದೆಹಲಿ: ದಶಕಗಳಿಂದ ನೆನೆಗುದಿಗೆ ಬಿದ್ದಿರುವ ಭಾರತ ಹಾಗೂ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ನಡುವಿನ ಗಡಿ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಅಂತಿಮ ಪರಿಹಾರ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯೊಂದನ್ನು ಇಡಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ಮಾದರಿಯಲ್ಲೇ, ಈಗ ನೆರೆಯ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಜತೆಗೂ ಭೂಭಾಗಗಳ ಪರಸ್ಪರ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ (Land Boundary Agreement) ಭಾರತ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮಣಿಪುರದ ಚಂಡೇಲ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ 1.44 ಚದರ ಮೈಲಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಆಂತರಿಕ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯೊಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿದೆ.

ಅಮೆರಿಕದ 'ದಿ ಡಿಪ್ಲೋಮ್ಯಾಟ್' ಮ್ಯಾಗಝಿನ್ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಮಣಿಪುರದ ವಿವಾದಿತ ಗಡಿ ಪಿಲ್ಲರ್‌ಗಳಾದ 65 ಮತ್ತು 68ರ ನಡುವಿನ 1.44 ಚದರ ಮೈಲಿ ಭೂಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಕಬಾವ್‌ ಕಣಿವೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸರ್ಕಾರ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ (MEA) ವಕ್ತಾರ ರಣಧೀರ್ ಜೈಸ್ವಾಲ್ ಅವರು ಈ ಕುರಿತು ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದ್ದು, "ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಇತ್ಯರ್ಥವಾಗಬೇಕಿದ್ದು, ಆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಲಯಗಳ ಕುರಿತು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಮಾತುಕತೆಗಳು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿವೆ" ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪಕ್ಕೆ ಮಣಿಪುರದ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.

1,643 ಕಿ.ಮೀ. ಗಡಿ ಭದ್ರತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ

ಭಾರತ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಒಟ್ಟು 1,643 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಡಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇದು ಈಶಾನ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ:

• ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ: 520 ಕಿ.ಮೀ.
• ಮಿಜೋರಾಂ: 510 ಕಿ.ಮೀ.
• ಮಣಿಪುರ: 398 ಕಿ.ಮೀ.
• ನಾಗಾಲ್ಯಾಂಡ್: 215 ಕಿ.ಮೀ.

ಈ ಪೈಕಿ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಹಾಗೂ ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿರುವ ಸುಮಾರು 171 ಕಿ.ಮೀ. ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಭೂವಿವಾದ ಬಗೆಹರಿಯದ ಕಾರಣ ಗಡಿ ಬೇಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡಚಣೆಯಾಗಿದೆ. ಭೂ ವಿನಿಮಯದ ಮೂಲಕ ಈ ವಿವಾದ ಇತ್ಯರ್ಥಗೊಂಡರೆ, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಿಂದ ನಡೆಯುವ ಅಕ್ರಮ ಒಳನುಸುಳುವಿಕೆ, ಮಾದಕವಸ್ತು ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ಹಾಗೂ ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ದಂಗೆಕೋರರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೇಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಮುಕ್ತ ಸಂಚಾರ ಆಡಳಿತ (FMR) ರದ್ದು ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ ಸವಾಲುಗಳು

2021ರ ನಂತರ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಯುದ್ಧವು ಭಾರತಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಹರಿದುಬಂದ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಒಳಹರಿವು ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ಜನಾಂಗೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಗಡಿ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಗಡಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ವೀಸಾ ಇಲ್ಲದೆ ಪರಸ್ಪರ 16 ಕಿ.ಮೀ. ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ 'ಉಚಿತ ಸಂಚಾರ ಆಡಳಿತ' (Free Movement Regime - FMR) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಈಗಾಗಲೇ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ.

ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಭೇದಿಸಲಾಗದ ಗಡಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಬದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಫೆಬ್ರವರಿ 2024 ರಲ್ಲಿ, X ನಲ್ಲಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವರು "ದೇಶದ ಆಂತರಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ರಚನೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಇಡೀ 1,643 ಕಿ.ಮೀ. ಗಡಿಗೆ ಭೇದಿಸಲಾಗದ ಬೇಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಬದ್ಧವಾಗಿದೆ" ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ಮಣಿಪುರದ ಮೊರೆಹ್‌ನಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ 10 ಕಿ.ಮೀ. ಬೇಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದ್ದು, ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಸರ್ವೈಲೆನ್ಸ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (HSS) ಮೂಲಕ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಹಾಗೂ ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ಪೈಲಟ್ ಯೋಜನೆಗಳು ಜಾರಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಗಡಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಘರ್ಷಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಚಾಂಡೆಲ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೋಲ್ಚಮ್ ಬಳಿ ನೂತನ ಗಡಿ ಬೇಲಿಯನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿದ ಘಟನೆಗಳು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿವೆ.