ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಏಷ್ಯಾ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ಬೆಂಗಳೂರಿನ 17 ರ ಹರೆಯದ ಬಾಲಕಿ, ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಿಂಚಿದವಳು ಯಾರೀಕೆ?!

ಬೆಂಗಳೂರಿನ 17 ವರ್ಷದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ದಿವಾ ಉತ್ಕರ್ಷ, ತಮ್ಮ 'ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ' ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಮಾಡಿದ ಸಮಾಜ ಸೇವೆಗಾಗಿ 'ಫೋರ್ಬ್ಸ್ 30 ಅಂಡರ್ 30 ಏಷ್ಯಾ' ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಸಹೋದರನಿಗೆ ಟೈಪ್ 1 ಮಧುಮೇಹ ಪತ್ತೆಯಾದ ನಂತರ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ನೆರವು ನೀಡಿದೆ.

Divaa Uthkarsha forbes

ಬೆಂಗಳೂರು: ಸಿಲಿಕಾನ್ ಸಿಟಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ 17 ವರ್ಷದ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ ದಿವಾ ಉತ್ಕರ್ಷ ಅವರು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಮೈಲಿಗಲ್ಲೊಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ 'ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ' (Project Surya) ಎಂಬ ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯ (NGO) ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿರುವ ಗಣನೀಯ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಣಾಮ (Social Impact) ವಿಭಾಗದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 'ಫೋರ್ಬ್ಸ್ 30 ಅಂಡರ್ 30 ಏಷ್ಯಾ' ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇವರಿಗೆ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಿದೆ. ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಈ ವರ್ಷ ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ದಿವಾ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಸವೇಶ್ವರನಗರದಲ್ಲಿರುವ 'ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಫಾರ್ ಲರ್ನಿಂಗ್' (NAFL) ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ 12ನೇ ತರಗತಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿರುವ ದಿವಾ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಉನ್ನತ ವ್ಯಾಸಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ (Industrial Engineering) ಮಾಡಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

'ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ' ಉಗಮಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಆ ಒಂದು ಘಟನೆ

ತಮ್ಮ ಈ ಸಾಧನೆಯ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರೇರಣೆಯ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿರುವ ದಿವಾ, "ನನ್ನ ಈ ಜಾಗತಿಕ ಮನ್ನಣೆಗೆ ನನ್ನ ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ 'ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ' ಕಾರಣ. 2021 ರಲ್ಲಿ ನಾನು 13 ವರ್ಷದವಳಾಗಿದ್ದಾಗ, ನನ್ನ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ 'ಟೈಪ್ 1 ಮಧುಮೇಹ' (Type 1 Diabetes) ಇರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಈ ಕಾಯಿಲೆಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯ, ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ನಮ್ಮ ಕುಟುಂಬ ಎದುರಿಸಿದ ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಭಾರವನ್ನು ನಾನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡಿದೆ. ಆಗ, ಯಾವುದೇ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಂಬಲವಿಲ್ಲದೆ ಇದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಭಾರತದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಬಡ ಹಾಗೂ ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ಕುಟುಂಬಗಳ ವಾಸ್ತವ ಸ್ಥಿತಿ ಏನಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಆಲೋಚನೆ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಮೂಡಿತು. ಅದೇ 'ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ' ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು" ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟೈಪ್ 1 ಮಧುಮೇಹದ ಕಠಿಣ ವಾಸ್ತವ

ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮುನ್ನ ದಿವಾ, ತಮ್ಮ ಪೋಷಕರಾದ ಉತ್ಕರ್ಷ ಲೋಕೇಶ್ ಮತ್ತು ಪಲ್ಲವಿ ಉತ್ಕರ್ಷ ಅವರ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟೈಪ್ 1 ಮಧುಮೇಹದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಮಗ್ರ ಸಂಶೋಧನಾ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಧುಮೇಹ ನಿರ್ವಹಣೆ ಎಷ್ಟು ದುಬಾರಿ ಎಂಬುದನ್ನು ದಿವಾ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಸಮೇತ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನಿರಂತರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅಗತ್ಯ: ಟೈಪ್ 1 ಮಧುಮೇಹವು ಜೀವಿತಾವಧಿಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದ್ದು, ರೋಗಿಗಳು ಬದುಕಲು ಪ್ರತಿದಿನ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಮ ಆದಾಯದ ಕುಟುಂಬವೊಂದರ ಒಟ್ಟು ಗಳಿಕೆಯ ಸುಮಾರು ಶೇ. 18 ರಷ್ಟು ಭಾಗ ಕೇವಲ ಈ ಕಾಯಿಲೆಯ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಖರ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.

ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ: ಇಂತಹ ಶೇ. 80 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು ಅಥವಾ ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮೆಯ (Health Insurance) ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಲಭ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ಆತಂಕಕಾರಿ ಸಾವುಗಳು: ಸೂಕ್ತ ರೋಗನಿರ್ಣಯ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ 2022 ರ ಒಂದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 35,860 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ

ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ'ದ ಸಾಧನೆಗಳು ಮತ್ತು ತಳಮಟ್ಟದ ಪ್ರಭಾವ

ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಯುವ ನೇತೃತ್ವದ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ಬೀರಿದ ಪ್ರಭಾವ ಅದ್ಭುತವಾಗಿದೆ. ಅನುದಾನಗಳು, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ತಳಮಟ್ಟದ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಣೆಯ (Fundraising) ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಥೆಯು ₹20 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಣವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದೆ. ಈ ಹಣದ ನೆರವು ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಸೇವಕರ ಶ್ರಮದಿಂದಾಗಿ ಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಬರೋಬ್ಬರಿ 4,02,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ತಲುಪಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಟೈಪ್ 1 ಮಧುಮೇಹದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದ 3,190 ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆಯು ನೇರ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಹಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದೆ. ನಿಯಮಿತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒದ್ದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ ವತಿಯಿಂದ ಉಚಿತವಾಗಿ 4,500 ಇನ್ಸುಲಿನ್ ವೈಲ್ಸ್‌ಗಳು, 2,500 ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಸ್ಟ್ರಿಪ್ಸ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ 1,000 ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಸಿರಿಂಜ್‌ಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದಲ್ಲೂ ಕ್ರಾಂತಿ ಮಾಡಿರುವ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು, 200 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಶಾ (ASHA) ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆಯರಿಗೆ ವಿಶೇಷ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದ್ದು, ಅವರ ಮೂಲಕ 49,500 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಳ್ಳಿಗರಲ್ಲಿ ಮಧುಮೇಹದ ಕುರಿತು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಉಚಿತ ಆರೋಗ್ಯ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ 1,020 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಉಚಿತ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳ ಸಿಂಹಗರ್ಜನೆ

ದಿವಾ ಉತ್ಕರ್ಷ ಮತ್ತು ಅವರ ತಂಡದ ಶ್ರಮ ಕೇವಲ ಭಾರತಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ (UN) ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿ, ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಧುಮೇಹ ಒಕ್ಕೂಟ (IDF) ಆಯೋಜಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ದಿವಾ ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ಪ್ರಶಂಸೆ ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ 'ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸೂರ್ಯ' ಸಂಸ್ಥೆಯು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು ಬೆಂಗಳೂರು, ನವದೆಹಲಿ, ವಾರಣಾಸಿ, ಮುಂಬೈ, ಗಾಜಿಯಾಬಾದ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ನಗರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅಮೆರಿಕಾ, ಕೆನಡಾ, ಮೊರಾಕೊ, ಯುಎಇ (UAE) ಮತ್ತು ನೈಜೀರಿಯಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 9 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ರಿಯ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು (Chapters) ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಇಡೀ ಜಾಲವನ್ನು 120 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ಹಾಗೂ 35 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಪಿತ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಮುಕುಟಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಗರಿ

ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರುವ ಮುನ್ನವೇ ದಿವಾ ಅವರ ಸಮಾಜಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಹಲವು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಡಯಾನಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2023): ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಜಮನೆತನದ ವತಿಯಿಂದ ನೀಡಲಾಗುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ 'ಡಯಾನಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ'ಗೆ (Diana Award) ಇವರು ಭಾಜನರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಜಾಗತಿಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (Global Student Prize): Chegg.org ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಾಗಿ ವಿಶ್ವದ 140 ದೇಶಗಳ 11,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಜಿದಾರರ ಪೈಕಿ ಅಗ್ರ 10 ಜಾಗತಿಕ ಫೈನಲಿಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ದಿವಾ ಒಬ್ಬರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು.

ವಿಶ್ವ ಸುಸ್ಥಿರತಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2024): ಆಮ್ಸ್ಟರ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಶ್ವ ಸುಸ್ಥಿರತಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ (World Sustainability Awards) 'ಯುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಭಾಗ'ದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕೇವಲ ಐದು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ದಿವಾ ಕೂಡ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು.

ಯಾವುದೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಥವಾ ಆರ್ಥಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಇರಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಮತ್ತು ಮಧುಮೇಹ ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಸಮಾನವಾಗಿ ಸಿಗಬೇಕು ಎಂಬ ಒಂದೇ ಒಂದು ಉದಾತ್ತ ಚಿಂತನೆಯೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭವಾದ ದಿವಾ ಉತ್ಕರ್ಷ ಅವರ ಈ ಯಶೋಗಾಥೆ, ಇಂದಿನ ಯುವ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಿದೆ.