ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಎಫ್‌1 ಡ್ರೈವರ್‌ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್‌ ಈಗ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ 100 ಕೋಟಿ ರೂ ಮೌಲ್ಯದ ಕಂಪನಿ ಮಾಲೀಕ!

ಭಾರತದ ಮೊದಲ F1 ರೇಸರ್ ನಾರಾಯಣ್ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್, 2020ರಲ್ಲಿ 'ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್' ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಸೆಕೆಂಡ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸುವ ಈ ಕಂಪನಿಯು, ಟಿವಿಎಸ್ ಹೂಡಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ 100 ಕೋಟಿ ರೂ. ಮೌಲ್ಯ ದಾಟಿ ಬೆಳೆದಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರು (ಸೆ.14): ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಫಾರ್ಮುಲಾ 1 (F1) ರೇಸಿಂಗ್ ಚಾಲಕ ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ ನಾರಾಯಣ್ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್ (Narain Karthikeyan), ರೇಸಿಂಗ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಧೂಳೆಬ್ಬಿಸಿದ ಸುಮಾರು ಎರಡು ದಶಕಗಳ ನಂತರ ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮೋಟಾರ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ನಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾದ, ಭಾರತದ ಅಸಂಘಟಿತ ಸೆಕೆಂಡ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ (Pre-owned) ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನಗಳ ವಲಯಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟ ಅವರು, ಇಂದು 100 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗೂ ಅಧಿಕ ಮೌಲ್ಯದ 'ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್' (DriveX) ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಸಫಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಶುರುವಾದ 'ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್' ಪಯಣ

ನಾರಾಯಣ್ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್ ಅವರು 2020 ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ 'ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಹ-ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು (Co-founded). ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಸಂಘಟಿತವಾಗಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಮೋಟಾರ್ ಸೈಕಲ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕೂಟರ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಸಂಘಟಿತ ಹಾಗೂ ನಂಬಿಕಸ್ಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವುದು ಇವರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರಮಾದರಹಿತ ಹಾಗೂ ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ (Certified) ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನಗಳ ಮಾರಾಟದೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್, ಕ್ರಮೇಣ ವಾಹನಗಳ ನವೀಕರಣ (Refurbishment), ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟ (Retail), ವಾಹನ ಸಾಲ (Financing), ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ (C2C) ನೇರ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ವಾಹನ ಸಂಬಂಧಿತ ಸೇವೆಗಳಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.

ಟ್ರ್ಯಾಕ್ಸನ್ (Tracxn) ಡೇಟಾ ಪ್ರಕಾರ, ಕಂಪನಿಯ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವು ₹100 ಕೋಟಿ ಗಡಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ್ದು, ಎಫ್‌ವೈ25 (FY25) ರಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯ ಆದಾಯ ₹60.8 ಕೋಟಿಗೆ ತಲುಪಿದೆ. 2022 ರಲ್ಲೇ ಟಿವಿಎಸ್ ಮೋಟಾರ್ ನಡೆಸಿದ ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯ ಮೌಲ್ಯವು ಬರೋಬ್ಬರಿ ₹176 ಕೋಟಿಗೆ ತಲುಪಿತ್ತು.

ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶ ಹಾಗೂ ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್ ಮಾದರಿ

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಬೃಹತ್ ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಡೀಲರ್‌ಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿ ಅಸಂಘಟಿತವಾಗಿದೆ. ಸೆಕೆಂಡ್ ಹ್ಯಾಂಡ್ ಬೈಕ್ ಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಡೀಲರ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ನೇರ ಮಾರಾಟಗಾರರನ್ನು ನಂಬಬೇಕಿತ್ತು. ವಾಹನದ ಸ್ಥಿತಿ, ಬೆಲೆ, ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಲೀಕತ್ವ ವರ್ಗಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್ ವಾಹನಗಳ ಮೂಲ ಪತ್ತೆ, ತಪಾಸಣೆ, ನವೀಕರಣ, ಬೆಲೆ ನಿಗದಿ ಹಾಗೂ ಆರ್‌ಟಿಒ ದಾಖಲಾತಿ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ತಂದಿತು.

ಇದು ಕೇವಲ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಆಗಿರದೆ, ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಲುಪುವ ಮುನ್ನ ವಾಹನಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ದುರಸ್ತಿಗೊಳಿಸಿ ನವೀಕರಿಸಲು ಸ್ವಂತ ಭೌತಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು (Physical Infrastructure) ನಿರ್ಮಿಸಿತು.

ನಿಧಿ ಸಂಗ್ರಹ ಹಾಗೂ ಟಿವಿಎಸ್ ಮೋಟಾರ್ಸ್‌ ಹೂಡಿಕೆ

ಫೆಬ್ರವರಿ 2022 (ಏಂಜೆಲ್ ರೌಂಡ್): ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ಮೊದಲ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಬಂಡವಾಳವಾಗಿ 0.2 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ (ಸುಮಾರು ₹1.5 ಕೋಟಿ) ಸಂಗ್ರಹಿಸಿತು. ಈ ವೇಳೆ ಕಂಪನಿಯ ಮೌಲ್ಯ ₹66 ಕೋಟಿಯಾಗಿತ್ತು.

ಆಗಸ್ಟ್ 2022 (ಸೀರೀಸ್ ಎ ರೌಂಡ್): ಪ್ರಮುಖ ವಾಹನ ತಯಾರಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ 'ಟಿವಿಎಸ್ ಮೋಟಾರ್' (TVS Motor) ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 10.6 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ (ಸುಮಾರು ₹84.6 ಕೋಟಿ) ಹೂಡಿಕೆ ಹರಿದುಬಂದಿತು. ಇದರಿಂದ ಟಿವಿಎಸ್‌ಗೆ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಶೇ. 48 ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಸಿಕ್ಕಿತು ಹಾಗೂ ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್ ಮೌಲ್ಯ ₹176 ಕೋಟಿಗೆ ಏರಿತು.

ಈ ಎರಡು ಸುತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯು ಒಟ್ಟು ₹86 ಕೋಟಿ ($10.8 ಮಿಲಿಯನ್) ಬಂಡವಾಳ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿತು.

ಸೇವಾ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

ಟಿವಿಎಸ್ ಹೂಡಿಕೆಯ ನಂತರ, ಫೆಬ್ರವರಿ 2023 ರಲ್ಲಿ ಕೊಯಮತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಟೆಕ್ನಿಕಲ್ ಸೆಂಟರ್ ತೆರೆಯಿತು. ಇದು ತಿಂಗಳಿಗೆ 400 ಬೈಕ್‌ಗಳನ್ನು ನವೀಕರಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿತ್ತು. 2024 ರಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯು 2027 ರ ವೇಳೆಗೆ 500 ರೀಟೇಲ್ ಮಳಿಗೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಇದೇ ವೇಳೆ 'DriveX Xplor' ಎಂಜಿನ್ ಆಯಿಲ್ ಮೂಲಕ ಆಫ್ಟರ್‌ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು. ಅಲ್ಲದೆ, ವಾರಂಟಿ, ಫೈನಾನ್ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟದ ನಂತರದ ಸೇವೆಗಳನ್ನೂ ಆರಂಭಿಸಿತು.

ಟಿವಿಎಸ್ ವಶಕ್ಕೆ ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್

ನವೆಂಬರ್ 2024 ರಲ್ಲಿ ಟಿವಿಎಸ್ ಮೋಟಾರ್, ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್‌ನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶೇ. 39.11 ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು $13.2 ಮಿಲಿಯನ್ (₹111.9 ಕೋಟಿ) ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿತು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಟಿವಿಎಸ್ ಪಾಲು ಶೇ. 87 ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿ, ಕಂಪನಿಯು ಟಿವಿಎಸ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. ಜುಲೈ 2025 ರಲ್ಲಿ ಟಿವಿಎಸ್ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ₹64 ಕೋಟಿ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿತು.

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯು 'DriveX Direct' ಎಂಬ C2C (ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ) ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಜೂನ್ 2026 ರಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಆಧಾರಿತ ಹಳೆಯ ವಾಹನ ಶೋಧ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಹಾಗೂ ಜುಲೈ 2026 ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆರ್‌ಟಿಒ (RTO) ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು.

ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಥಿತಿ

ಕಂಪನಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ:

• FY21 (ಆದಾಯ): ₹53.7 ಲಕ್ಷ
• FY22 (ಆದಾಯ): ₹8.68 ಕೋಟಿ
• FY25 (ಆದಾಯ): ₹60.8 ಕೋಟಿ

ಆದರೆ, ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ವೆಚ್ಚದಿಂದಾಗಿ ಕಂಪನಿಯು ಇನ್ನೂ ಲಾಭದಾಯಕ ಹಂತ ತಲುಪಿಲ್ಲ. FY25 ರಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯು ₹122.6 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚ ಹಾಗೂ ₹46.3 ಕೋಟಿ ತೆರಿಗೆ ನಂತರದ ನಷ್ಟವನ್ನು (Loss after tax) ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಂಪನಿಯ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಪ್ರಕಾರ, 'ಡ್ರೈವ್‌ಎಕ್ಸ್' ಇದುವರೆಗೆ 40,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಾಹನಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದ್ದು, 40 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಳಿಗೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಫಾರ್ಮುಲಾ 1 ರೇಸಿಂಗ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್‌ನಿಂದ ಹೊರಬಂದ ನಾರಾಯಣ್ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ್, ಭಾರತದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಆಟೋಮೊಬೈಲ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿ ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.