KPSC ಹಗರಣವನ್ನು ಎಸ್ಐಟಿಯಿಂದ ಸಿಬಿಐಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರ ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಲ್ಲವೆ? ಎನು ಹೇಳುತ್ತದೆ ಕಾನೂನು!

ಕೆಪಿಎಸ್‌ಸಿ ನೇಮಕಾತಿ ಅಕ್ರಮದ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಎಸ್‌ಐಟಿಯಿಂದ ಸಿಬಿಐಗೆ ವಹಿಸಲು ಹಲವು ಕಾನೂನು ತೊಡಕುಗಳಿವೆ. ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶದಂತೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಲೋಕ್ ಕುಮಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಎಸ್‌ಐಟಿ ತನಿಖೆ ನಡೆಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಿಬಿಐಗೆ ವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೇ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ.

ಬೆಂಗಳೂರು: ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಆಯೋಗದ (KPSC) ಪಶುವೈದ್ಯಾಧಿಕಾರಿಗಳ ನೇಮಕಾತಿ ಅಕ್ರಮ ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಪುತ್ರಿಯ ಅಕ್ರಮ ನೇಮಕಾತಿ ಹಗರಣಗಳು ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲಣ ಮೂಡಿಸಿವೆ. ಲಕ್ಷಾಂತರ ಅರ್ಹ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಜೊತೆ ಆಟವಾಡಿರುವ ಈ ದಂಧೆಯ ಬೆನ್ನತ್ತಲು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು "ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಸಿಬಿಐಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ" ಎಂದು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆಯೊಂದು ಎದ್ದಿದೆ: ಈಗಾಗಲೇ ತನಿಖೆ ಎಸ್‌ಐಟಿ (SIT) ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವಾಗ, ಅದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮತ್ತು ತಕ್ಷಣವೇ ಸಿಬಿಐಗೆ ನೀಡಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲವೇ? ಈ ಇಡೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಹಿಂದಿರುವ ಕಾನೂನು ಚೂರಿ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶದ ಒಳಹೂರಣ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಏನನ್ನುತ್ತದೆ ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಕಾಯ್ದೆ?

ಕೇಂದ್ರೀಯ ತನಿಖಾ ದಳ (CBI) ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ದೆಹಲಿ ವಿಶೇಷ ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕಾಯ್ದೆ, 1946 (DSPE Act) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳಿವೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 6ರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಿಬಿಐ ಯಾವುದೇ ರಾಜ್ಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಎಫ್‌ಐಆರ್ ದಾಖಲಿಸಿ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಬೇಕಾದರೆ ಆಯಾ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಿಗೆ (State Consent) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಬೇಕು. ಒಂದು ವೇಳೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಸಿಬಿಐ ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.

ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಹತ್ವದ ನಡೆ!

ಕೆಪಿಎಸ್‌ಸಿ ಹಗರಣದ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಸಿಬಿಐಗೆ ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ನೀಡಿದೆ. ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎಂ. ನಾಗಪ್ರಸನ್ನ ಅವರ ಪೀಠವು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಸಿಬಿಐಗೆ ನೀಡಲು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರಾಕರಿಸಿತು. ಬದಲಿಗೆ, ಹಿರಿಯ ಐಪಿಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಅಲೋಕ್ ಕುಮಾರ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 5 ಸದಸ್ಯರ ವಿಶೇಷ ತನಿಖಾ ತಂಡವನ್ನು (SIT) ರಚಿಸಿ, ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ (De Novo) ತನಿಖೆ ನಡೆಸುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದೆ.

ಇಲ್ಲಿದೆ ಆದೇಶದ ಒಂದು ಉಲ್ಲೇಖ!

ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಹಳೆಯ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮಾತು ಹೇಳಿದೆ: "ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹೆಸರಿನ ಮುಂದೆ 'CBI' ಎಂದು ಬರೆದ ತಕ್ಷಣವೇ ಅದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಬಂದುಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮದೇ ರಾಜ್ಯದ ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನೈತಿಕ ಸ್ಥೈರ್ಯವನ್ನು ನಾವು ತನಿಖೆ ಮುಗಿಯುವ ಮುನ್ನವೇ ಕುಗ್ಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಎಸ್‌ಐಟಿಯಿಂದ ಸಿಬಿಐಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರ ಕಷ್ಟ ಯಾಕೆ?

ಒಮ್ಮೆ ಉನ್ನತ ನ್ಯಾಯಾಲಯವೇ ನಿಗಾ ವಹಿಸಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾಲಮಿತಿಯೊಳಗೆ (100 ದಿನಗಳ ಒಳಗೆ) ವರದಿ ನೀಡುವಂತೆ ಎಸ್‌ಐಟಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲೇ ಸಿಬಿಐಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಅಸಾಧ್ಯ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಮುಂದೆ ಸಿಬಿಐ ತನಿಖೆ ಆಗಲೇಬೇಕು ಎಂದರೆ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕು.

1. ಎಸ್‌ಐಟಿ ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ವಿಫಲತೆ; ಪ್ರಸ್ತುತ ರಚನೆಯಾಗಿರುವ ಎಸ್‌ಐಟಿ ತಂಡವು ತನಿಖೆಯನ್ನು ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿ ನಡೆಸುತ್ತಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪ್ರಭಾವಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಗಬೇಕು.

2. ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮರು ಆದೇಶ: ಎಸ್‌ಐಟಿ ನೀಡುವ 30 ದಿನಗಳ ಪ್ರಗತಿ ವರದಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ನಂತರ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ತನಿಖೆಯ ದಿಕ್ಕು ತಪ್ಪಿರುವುದು ಮನವರಿಕೆಯಾದರೆ ಮಾತ್ರ ನ್ಯಾಯಾಲಯವೇ ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಆದೇಶವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಸಿಬಿಐಗೆ ವಹಿಸಬಹುದು.

3. ಅಂತರರಾಜ್ಯ ಲಿಂಕ್ ಮತ್ತು ಮನಿ ಲಾಂಡರಿಂಗ್; ಈ ಹಗರಣದ ಹಣದ ವಹಿವಾಟು ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಹರಡಿದ್ದು, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲು ಮಿತಿ ಇದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದರೆ ಮಾತ್ರ ಸಿಬಿಐ ಎಂಟ್ರಿ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಇಡಿ (Enforcement Directorate) ಈ ಬಗ್ಗೆ ತನಿಖೆ ಆರಂಭಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಎಸ್‌ಐಟಿ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಬೇಕಿದೆ.

ಕಾಯ್ದು ನೋಡೋದೊಂದೆ ದಾರಿ!

ಪ್ರಕರಣದ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತ ಅಧಿಕಾರವಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿ ತಾನೇ ಖುದ್ದಾಗಿ ಎಸ್‌ಐಟಿ ರಚಿಸಿರುವುದರಿಂದ, ಕಾನೂನಿನ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೆಪಿಎಸ್‌ಸಿ ಹಗರಣದ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಎಸ್‌ಐಟಿಯಿಂದ ಸಿಬಿಐಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಈಗ ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ಕಣ್ಣು ಅಲೋಕ್ ಕುಮಾರ್ ನೇತೃತ್ವದ ಎಸ್‌ಐಟಿ ತನಿಖೆಯ ಮೇಲಿದ್ದು, ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಗಡುವಿನೊಳಗೆ ಅಸಲಿ ಸತ್ಯ ಹೊರಬರಲಿದೆಯೇ ಎಂದು ಕಾಯ್ದು ನೋಡಬೇಕಿದೆ.